VAI TRÒ NHÂN TỐ CHÍNH TRỊ TINH THẦN CỦA ĐỘI NGŨ SĨ QUAN TRẺ TRONG XÂY DỰNG QUÂN ĐỘI HIỆN NAY

Kỷ niệm 80 năm Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam (22/12/1944 - 22/12/2024) và 35 năm Ngày hội Quốc phòng toàn dân (22/12/1989 - 22/12/2024)

Thực tiễn 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành của Quân đội nhân dân Việt Nam đã chứng minh rằng, nhân tố chính trị tinh thần là cội nguồn sức mạnh của quân đội. Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhân tố chính trị tinh thần đã được chuyển hóa thành sức mạnh vật chất giúp cho Quân đội ta vượt qua mọi khó khăn, gian khổ, quyết chiến và quyết thắng mọi kẻ thù xâm lược. Khẳng định và phát huy vai trò nhân tố chính trị tinh thần của cán bộ, chiến sĩ, trong đó có đội ngũ sĩ quan trẻ, là yêu cầu cấp thiết trong xây dựng Quân đội hiện nay.

Các đại biểu dự hội thảo khoa học

“Phát triển nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ cán bộ Quân đội nhân dân

Việt Nam đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới”

1. Đặt vấn đề

“Phi chính trị hóa Quân đội” là mưu đồ không mới, song được các thế lực thù địch, phản động thực hiện bằng những thủ đoạn tinh vi, nguy hiểm, ngày càng khó lường. Trong những năm gần đây, việc đả kích, bôi nhọ, phủ nhận vai trò nhân tố chính trị tinh thần của cán bộ, chiến sĩ toàn quân nói chung, đội ngũ sĩ quan trẻ nói riêng, được các đối tượng đẩy mạnh.

Một mặt, các đối tượng tìm cách “tuyệt đối hóa” nhân tố chính trị tinh thần, cho rằng hiện nay nguy cơ chiến tranh đã không còn, nên tập trung nguồn lực để phát triển kinh tế, không nên mua sắm vũ khí trang bị hiện đại. Mặt khác, các thế lực thù địch, phản động xuyên tạc chủ trương mua sắm vũ khí trang bị của Quân đội. Các bài viết với mưu đồ “đổi trắng thay đen” nhấn mạnh việc Việt Nam “chạy đua vũ trang”; Việt Nam từ bỏ vũ khí nước này, mua vũ khí nước khác. Từ đó, kiến nghị Việt Nam nên chọn bên, chọn phe, đi theo xu thế chung là mua sắm, hiện đại hóa vũ khí trang bị. Điều dễ nhận thấy, mục đích của những luận điệu này là tuyệt đối hóa vấn đề vũ khí trang bị, phủ nhận vai trò nhân tố chính trị tinh thần.

Cùng với đó, các thế lực thù địch, phản động lợi dụng internet, mạng xã hội, để tuyên truyền lối sống thực dụng, chủ nghĩa cá nhân, so sánh trong-ngoài quân đội, mục đích làm đội ngũ sĩ quan trẻ dao động về tư tưởng, không yên tâm công tác. Các đối tượng phản động trong và ngoài nước triệt để lợi dụng những sự việc nhạy cảm được dư luận xã hội quan tâm, những vụ việc xảy ra trong Quân đội, để thổi phồng, xuyên tạc, hạ thấp vai trò; quy chụp công tác chính trị trong Quân đội “có vấn đề”,… Âm mưu xuyên suốt của các thế lực thù địch, phản động là phủ nhận vai trò nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ, gây ra sự mất phương hướng, dao động tư tưởng, mất niềm tin, tạo ra sự hoài nghi, đố kỵ trong mỗi cá nhân. Xa hơn, các đối tượng hướng đến xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng trong Quân đội.

Có thể khẳng định, những luận điệu của các thế lực thù địch, phản động là sai trái, quy chụp, thao túng tâm lý, hướng lái dư luận hiểu sai về bản chất, vai trò nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ trong quân đội hiện nay. Thực tiễn xây dựng, chiến đấu và trưởng thành của Quân đội đã chứng minh, nhân tố chính trị tinh thần là cội nguồn sức mạnh chiến đấu và chiến thắng của Quân đội. Hiện nay, nhờ nhân tố chính trị tinh thần, đội ngũ sĩ quan trẻ vẫn đang xung phong ra tuyến đầu trong thực hiện mọi nhiệm vụ, nhất là những nhiệm vụ khó khăn, gian khổ như phòng, chống thiên tai, dịch bệnh… Những sĩ quan trẻ đang ngày đêm ở biên cương, hải đảo, góp phần bảo vệ vững chắc biên giới của Tổ quốc; hay góp sức trong nhiệm vụ gìn giữ hòa bình của Liên Hợp quốc, đưa hình ảnh “Bộ đội Cụ Hồ” đến gần với bạn bè quốc tế. Quá trình xây dựng Quân đội tinh, gọn, mạnh không phải là phủ nhận nhân tố chính trị tinh thần, mà hướng đến xây dựng sức mạnh tổng hợp của Quân đội; theo mục tiêu: “Đến năm 2025, cơ bản xây dựng Quân đội… tinh, gọn, mạnh, tạo tiền đề vững chắc, phấn đấu năm 2030 xây dựng Quân đội nhân dân… cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại; vững mạnh về chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ” [1, tr.158]. Với chính sách quốc phòng “4 không”, Việt Nam mua sắm vũ khí trang bị để phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc “từ sớm, từ xa”, giữ nước từ khi nước chưa nguy.

2. Tiếp tục phát huy vai trò nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ trong tình hình mới

Hiện nay, nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; nhiệm vụ xây dựng Quân đội tinh, gọn, mạnh đặt ra yêu cầu cao đòi hỏi tiếp tục phát huy vai trò nhân tố chính trị tinh thần của cán bộ, chiến sĩ Quân đội. Đặc biệt, quá trình thực hiện điều chỉnh tổ chức lực lượng ở các cơ quan, đơn vị trong toàn quân ảnh hưởng trực tiếp, toàn diện đến nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ. Trong khi đó, các thế lực thù địch, phản động vẫn ra sức chống phá cách mạng Việt Nam, tạo ra thách thức, nguy cơ lớn đối với quá trình phát huy vai trò nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ.

Nhân tố chính trị tinh thần là cội nguồn sức mạnh chiến đấu và chiến thắng của Quân đội - một quân đội từ nhân dân mà ra, vì nhân dân mà chiến đấu; là lực lượng chính trị tin cậy, lực lượng chiến đấu tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, với Đảng, Nhà nước và nhân dân, mãi xứng đáng với lời khen của Bác Hồ: “Quân đội ta trung với Đảng, hiếu với dân, sẵn sàng chiến đấu, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội. Nhiệm vụ nào cũng hoàn thành, khó khăn nào cũng vượt qua, kẻ thù nào cũng đánh thắng” [2, tr.435]. Nhân tố chính trị tinh thần giữ vai trò quyết định trong việc nâng cao nhận thức, xây dựng và củng cố niềm tin, tình cảm và ý chí quyết chiến, quyết thắng của Quân đội cách mạng, là động lực to lớn giúp đội ngũ sĩ quan trẻ vượt qua mọi khó khăn, thử thách, nêu cao tinh thần tự lực, tự cường, chủ động, sáng tạo trong huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu và công tác; sử dụng hiệu quả vũ khí, trang bị kỹ thuật để giành thắng lợi. Tiếp tục phát huy nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ là yêu cầu tất yếu khách quan của xây dựng Quân đội trong tình hình mới.

Thứ nhất, tiếp tục phát huy nhân tố chính trị tinh thần góp phần nâng cao nhận thức, tư tưởng, củng cố niềm tin của đội ngũ sĩ quan trẻ vào nhiệm vụ xây dựng Quân đội, bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.

Nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ không phải tự nhiên mà có, mà là sản phẩm của truyền thống đoàn kết chống giặc ngoại xâm; của tinh thần tự hào, tự tôn dân tộc; của truyền thống xây dựng, chiến đấu và trưởng thành của Quân đội; là sự cụ thể hóa của phẩm chất cao đẹp “Bộ đội Cụ Hồ”. Nhờ phát huy nhân tố chính trị tinh thần, đội ngũ sĩ quan trẻ giác ngộ sâu sắc mục tiêu, lý tưởng của Đảng, của Quân đội; có bản lĩnh chính trị vững vàng. Cùng với quá trình công tác, nhân tố chính trị tinh thần từng bước được bồi đắp, rèn luyện giúp đội ngũ sĩ quan trẻ hiểu biết và kiên định chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, trung thành vô hạn với Tổ quốc, với Đảng, Nhà nước, Nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa; tuyệt đối tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước; vững tin vào thắng lợi của sự nghiệp đổi mới và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Hiện nay, nhiệm vụ xây dựng Quân đội tinh, gọn, mạnh với những yêu cầu ngày càng cao đòi hỏi sự thống nhất ý chí, hành động của cán bộ, chiến sĩ toàn quân. Việc sáp nhập các đơn vị, chế độ chính sách có những thời điểm gây ra sự xáo trộn tâm lý của bộ đội, nhất là đội ngũ sĩ quan trẻ. Hơn bao giờ hết, nhờ phát huy nhân tố chính trị tinh thần, đội ngũ sĩ quan trẻ nhận thức tính tất yếu xây dựng Quân đội tinh, gọn, mạnh; ổn định tư tưởng; củng cố niềm tin vào sức mạnh chiến đấu và chiến thắng của Quân đội.

Thứ hai, phát huy nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ góp phần xây dựng cơ quan, đơn vị trong toàn quân vững mạnh về chính trị.

Xây dựng cơ quan, đơn vị trong toàn quân vững mạnh về chính trị thực chất là xây dựng bản chất giai cấp công nhân, tính dân tộc và tính nhân dân của Quân đội, làm cho cán bộ, chiến sĩ giác ngộ sâu sắc mục tiêu, lý tưởng, hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao. sĩ quan trẻ là lực lượng chiếm đa số, thực hiện hầu hết các nhiệm vụ ở cơ quan, đơn vị. Do đó, nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ có vai trò, tác động to lớn đến kết quả xây dựng cơ quan, đơn vị trong toàn quân vững mạnh về chính trị. Nhờ phát huy nhân tố chính trị tinh thần, đội ngũ sĩ quan trẻ luôn tiên phong, gương mẫu chấp hành nghiêm các nguyên tắc về tổ chức xây dựng đảng, trước hết là nguyên tắc tập trung dân chủ, tự phê bình và phê bình; đề cao trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên, về những điều đảng viên không được làm. Phát huy nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ sẽ góp phần tăng cường vai trò lãnh đạo của cấp ủy, tổ chức đảng đối với cơ quan, đơn vị; đảm bảo sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp, về mọi mặt của Đảng đối với Quân đội. Đồng thời, góp phần nâng cao nhận thức, xây dựng và củng cố niềm tin, tình cảm và ý chí quyết chiến, quyết thắng của Quân đội cách mạng, là động lực to lớn giúp cán bộ, chiến sĩ vượt qua mọi khó khăn, thử thách, nêu cao tinh thần tự lực, tự cường, chủ động, sáng tạo trong huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu; hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao.

Thứ ba, phát huy nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ trực tiếp góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ Quân đội có đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ.

Thông qua phát huy nhân tố chính trị tinh thần để bồi dưỡng, rèn luyện cho đội ngũ cán bộ Quân đội có bản lĩnh chính trị vững vàng, nắm được quy luật vận động phát triển của chiến tranh, có niềm tin vào sức mạnh chiến đấu của Quân đội. Đồng thời, luôn giữ được ý thức cảnh giác cách mạng trước mọi âm mưu và thủ đoạn của kẻ thù họ luôn có tinh thần chiến đấu cao để đối phó với mọi tình huống có thể xảy ra. Thông qua phát huy nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ để làm tăng thêm khả năng và sức chịu đựng khó khăn, cổ vũ và nâng cao tinh thần dũng cảm kiên cường, gan dạ của người cán bộ Quân đội trong nhiệm vụ chiến đấu và sẵn sàng chiến đấu, trong đấu tranh chống “diễn biến hoà bình”. Phát huy nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ góp phần giúp đội ngũ cán bộ Quân đội thường xuyên được giáo dục chính trị, tư tưởng, trau dồi bản chất giai cấp công nhân, mục tiêu, lý tưởng chiến đấu; qua đó, luôn có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức, lối sống trong sạch, lành mạnh, có ý chí, quyết tâm, sẵn sàng chiến đấu, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì hạnh phúc của nhân dân, theo tinh thần “7 dám”: Dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đổi mới, sáng tạo, dám đương đầu với khó khăn, thử thách và dám hành động vì lợi ích chung.

3. Kết luận

Nhân tố chính trị tinh thần là cội nguồn sực mạnh của Quân đội. Trong bối cảnh vừa có hòa bình, vừa có chiến tranh ở các khu vực khác nhau trên thế giới hiện nay, nhiều quốc gia đang đẩy mạnh đầu tư cho quốc phòng, hiện đại hóa quân đội. Tình hình thời cuộc đó, đặt ra yêu cấu trực tiếp cho Quân đội ta phải nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu cao. Đồng thời với việc củng cố về biên chế tổ chức, hiện đại hóa về vũ khí, trang thiết bị kỹ thuật, công nghệ quân sự phải đẩy mạnh các hoạt động xây dựng, củng cố, phát huy nhân tố chính trị tinh thần cho cán bộ, chiến sĩ nói chung, cho đội ngũ sĩ quan trẻ nói riêng.

Đội ngũ sĩ quan trẻ là lực lượng có khả năng tiếp cận nhanh với vũ khí công nghệ mới trong chiến tranh hiện đại, có tinh thần yêu nước và có nhiệt huyết cách mạng cao. Tuy nhiên, đội ngũ sĩ quan trẻ là lực lượng chưa được trải nghiệm nhiều trong thực tiễn đấu tranh chính trị, tư tưởng, dễ bị tác động bởi những khuynh hướng quan điểm khác nhau trong bối cảnh hiện nay. Điều đó đặt ra vấn đề phải đẩy mạnh các hoạt động giáo dục, định hướng tư tưởng, xây dựng và phát huy nhân tố chính trị, tinh thần cho đội ngũ sĩ quan trẻ.

Phát huy nhân tố chính trị tinh thần của đội ngũ sĩ quan trẻ trong bối cảnh hiện nay nhằm tạo ra sự sẵn sàng bên trong về tinh thần, tâm lý của các quân nhân đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ của quân đội trong tình hình mới. Sự sẵn sàng bên trong về tinh thần, tâm lý của đội ngũ sĩ quan trẻ phải tương thích với sự vận động, phát triển của quá trình hiện đại hóa quân đội và yêu cầu của cuộc đấu tranh trên lĩnh vực chính trị, tư tưởng trong điều kiện thực tiễn cụ thể.

Danh mục tài liệu tham kháo:

1. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, tập I, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2021.

2. Hồ Chí Minh (1964), “Bài nói trong buổi chiêu đãi mừng Quân đội ta tròn 20 tuổi”, Hồ Chí Minh toàn tập, tập 14, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, 2011, tr.435.

3. Phan Văn Giang, Phát huy truyền thống anh hùng, xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam tinh, gọn, mạnh, hiện đại trong thời kỳ mới, Nxb Quân đội nhân dân, Hà Nội, 2023.

Trung tá, ThS Trần Chiến

Trường Sĩ quan Chính trị