Quốc hội lấy ý kiến dự thảo nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù phát triển giáo dục và đào tạo

TCGCVN – Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa công bố dự thảo nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù nhằm thực hiện đột phá phát triển giáo dục và đào tạo (GD&ĐT). Đây là một trong những bước đi quan trọng nhằm thể chế hóa chủ trương lớn của Đảng, đồng thời tạo hành lang pháp lý để ngành Giáo dục phát triển bền vững, hiện đại, hội nhập quốc tế.

Dự thảo nghị quyết được xây dựng trên cơ sở Nghị quyết số 29-NQ/TW (2013) về đổi mới căn bản, toàn diện GD&ĐT và đặc biệt là Nghị quyết số 71-NQ/TW (2025) của Bộ Chính trị về đột phá phát triển GD&ĐT. Mục tiêu cốt lõi là khắc phục bất cập trong hệ thống hiện nay, đồng thời ban hành các chính sách chiến lược, dài hạn và đột phá để đưa giáo dục Việt Nam phát triển đồng bộ, nâng cao năng lực cạnh tranh trong khu vực và thế giới.

Dự thảo đề xuất 6 nhóm chính sách then chốt:

1. Nhân lực và quản trị giáo dục: tăng quyền tự chủ cho Sở GD&ĐT trong quản lý đội ngũ, bổ nhiệm lãnh đạo cơ sở giáo dục, có cơ chế thu hút nhân lực chất lượng cao.
2. Chương trình và đào tạo: xây dựng một bộ SGK thống nhất; cơ chế đặt hàng đào tạo với doanh nghiệp; bảo đảm liên thông tín chỉ, chứng chỉ, kỹ năng.
3. Chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo: phát triển Nền tảng giáo dục quốc gia thông minh; thí điểm đại học số; xây dựng phòng thí nghiệm dùng chung; kết nối dữ liệu giáo dục với thị trường lao động.
4. Hội nhập quốc tế: miễn thị thực 5 năm cho chuyên gia quốc tế có trình độ tiến sĩ; cho phép sinh viên nước ngoài làm thêm tối đa 20 giờ/tuần; khuyến khích thành lập phân hiệu đại học quốc tế tại Việt Nam.
5. Quỹ học bổng quốc gia: cấp học bổng tài năng, hỗ trợ nghiên cứu, đào tạo nhân lực chất lượng cao; nguồn quỹ từ ngân sách, xã hội hóa và tài trợ quốc tế.
6. Tài chính – đầu tư: bảo đảm 20% tổng chi ngân sách cho GD&ĐT, trong đó tối thiểu 5% cho đầu tư phát triển, 3% cho giáo dục đại học; miễn học phí môn Giáo dục quốc phòng – an ninh; tiến tới miễn phí SGK trước năm 2030.

Ảnh minh hoạ

Việc xây dựng nghị quyết đặc thù không chỉ giải quyết vấn đề trước mắt mà còn tạo nền tảng cho giáo dục Việt Nam phát triển lâu dài. Các chính sách này được kỳ vọng sẽ:

• Nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý;
• Xây dựng chương trình đào tạo hiện đại, hội nhập, gắn với thực tiễn;
• Thúc đẩy mạnh mẽ chuyển đổi số và nghiên cứu khoa học;
• Tạo môi trường mở, thu hút chuyên gia, nhà khoa học quốc tế;
• Đảm bảo công bằng trong tiếp cận giáo dục cho mọi đối tượng;
• Tăng cường nguồn lực tài chính cho giáo dục, đặc biệt ở bậc đại học và vùng khó khăn.

Bộ Giáo dục và Đào tạo khẳng định, dự thảo nghị quyết lần này là một văn bản đặc thù, có tính đột phá, thể hiện quyết tâm chính trị cao trong việc đưa giáo dục và đào tạo trở thành động lực phát triển đất nước. Khi được Quốc hội thông qua, nghị quyết sẽ trở thành hành lang pháp lý quan trọng, mở đường cho hàng loạt cải cách sâu rộng, đặt nền móng cho sự phát triển bền vững của nền giáo dục Việt Nam trong giai đoạn mới.