PHÁT HUY NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CỦA HỌC VIÊN TỪ CÁC BÀI TẬP ỨNG DỤNG ĐỊA HÌNH QUÂN SỰ

ThS. Tạ Đức Thuận

Khoa Trinh sát, trường Sĩ quan Pháo binh

Email: [email protected]

Tóm tắt: Nghiên cứu khoa học là một trong những năng lực cốt lõi của học viên đào tạo sĩ quan chỉ huy - tham mưu cấp phân đội trong bối cảnh đổi mới giáo dục quân sự theo hướng phát triển phẩm chất và năng lực. Môn Địa hình quân sự không chỉ trang bị tri thức chuyên môn mà còn tạo môi trường thuận lợi để hình thành tư duy nghiên cứu thông qua hệ thống bài tập ứng dụng gắn với thực tiễn huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu. Bài viết phân tích cơ sở lý luận, thực tiễn và đề xuất các giải pháp phát huy năng lực nghiên cứu khoa học của học viên từ các bài tập ứng dụng địa hình quân sự tại Trường Sĩ quan Pháo binh.

Từ khóa: Nghiên cứu khoa học; địa hình quân sự; bài tập ứng dụng; năng lực nghiên cứu; học viên sĩ quan.

1. Đặt vấn đề

Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo trong Quân đội hiện nay đang chuyển mạnh từ mục tiêu truyền thụ tri thức sang phát triển phẩm chất, năng lực người học. Trong đào tạo sĩ quan chỉ huy - tham mưu cấp phân đội, bên cạnh năng lực chỉ huy, tham mưu và tổ chức huấn luyện, năng lực nghiên cứu khoa học ngày càng trở thành yêu cầu quan trọng nhằm giúp học viên chủ động giải quyết các vấn đề thực tiễn quân sự trong điều kiện tác chiến hiện đại.

Đối với Trường Sĩ quan Pháo binh, môn Địa hình quân sự giữ vị trí đặc biệt quan trọng trong chương trình đào tạo. Đây là học phần trang bị cho học viên hệ thống kiến thức về bản đồ quân sự, phương pháp xác định phương hướng, sử dụng địa vật, đánh giá địa hình, tổ chức hành quân, triển khai lực lượng, lựa chọn trận địa và tổ chức chỉ huy trên thực địa. Những nội dung này đều gắn chặt với hoạt động thực tiễn của người sĩ quan chỉ huy pháo binh.

Điểm nổi bật của môn học là tính thực hành và tính ứng dụng rất cao. Hầu hết các bài học đều được tổ chức thông qua các bài tập tình huống, bài tập thực địa, diễn tập ngoài thao trường hoặc các nhiệm vụ gắn với địa hình cụ thể. Chính đặc điểm này tạo điều kiện thuận lợi để học viên không chỉ vận dụng kiến thức mà còn hình thành tư duy phát hiện vấn đề, đặt giả thuyết, thu thập thông tin, xử lý dữ liệu và đề xuất phương án tối ưu. Đây chính là những thành tố cơ bản của năng lực nghiên cứu khoa học.

Tuy nhiên, trong thực tế giảng dạy hiện nay, việc khai thác tiềm năng nghiên cứu khoa học từ các bài tập ứng dụng địa hình quân sự vẫn chưa được quan tâm đúng mức. Nhiều bài tập còn thiên về kiểm tra kỹ năng thực hành mà chưa hướng tới phát triển tư duy nghiên cứu; học viên chủ yếu thực hiện theo hướng dẫn có sẵn, ít có cơ hội đề xuất phương án mới hoặc phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả thực hiện nhiệm vụ. Điều này làm giảm khả năng sáng tạo và hạn chế việc hình thành năng lực nghiên cứu độc lập.

Xuất phát từ yêu cầu đổi mới giáo dục quân sự và thực tiễn giảng dạy môn Địa hình quân sự, việc nghiên cứu các giải pháp phát huy năng lực nghiên cứu khoa học của học viên thông qua hệ thống bài tập ứng dụng có ý nghĩa thiết thực, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo sĩ quan chỉ huy - tham mưu cấp phân đội, đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam hiện đại trong tình hình mới.

2. Nội dung nghiên cứu

2.1. Cơ sở lý luận về phát huy nghiên cứu khoa học của học viên thông qua các bài tập ứng dụng địa hình quân sự

Nghiên cứu khoa học trong nhà trường quân đội không chỉ hướng tới việc tạo ra các công trình khoa học mà trước hết là quá trình hình thành phương pháp tư duy khoa học, năng lực giải quyết vấn đề và khả năng vận dụng tri thức vào thực tiễn quân sự. Theo quan điểm giáo dục hiện đại, năng lực nghiên cứu khoa học được cấu thành bởi nhiều thành tố như phát hiện vấn đề, hình thành giả thuyết, lựa chọn phương pháp nghiên cứu, thu thập và xử lý thông tin, phân tích kết quả, đánh giá và đề xuất giải pháp.

Đối với học viên đào tạo sĩ quan chỉ huy - tham mưu cấp phân đội, năng lực nghiên cứu khoa học còn thể hiện ở khả năng phân tích nhiệm vụ quân sự, đánh giá điều kiện thực tế, lựa chọn phương án tối ưu và không ngừng cải tiến phương pháp tổ chức thực hiện nhiệm vụ. Vì vậy, nghiên cứu khoa học không tách rời hoạt động học tập mà được tích hợp ngay trong từng học phần chuyên ngành.

Theo lý thuyết dạy học phát triển năng lực, người học cần được đặt vào những tình huống thực tiễn có vấn đề để chủ động tìm kiếm tri thức, tự khám phá và hình thành năng lực giải quyết vấn đề. Trong môi trường quân sự, các bài tập ứng dụng địa hình chính là dạng tình huống học tập điển hình giúp học viên huy động tổng hợp kiến thức liên ngành như chiến thuật, hỏa lực, trinh sát, công binh, khí tượng và địa hình nhằm giải quyết nhiệm vụ.

Địa hình quân sự là môn học có khả năng tích hợp rất cao giữa tri thức lý thuyết và hoạt động thực tiễn. Mỗi bài tập ứng dụng đều đặt học viên trước những yêu cầu phải quan sát, đo đạc, phân tích địa hình, khai thác bản đồ, xác định các yếu tố ảnh hưởng đến nhiệm vụ chiến đấu, từ đó xây dựng phương án hành động phù hợp. Quá trình này có nhiều điểm tương đồng với quy trình nghiên cứu khoa học, bao gồm xác định vấn đề, thu thập dữ liệu, phân tích thông tin, đánh giá kết quả và đưa ra kết luận.

Từ góc độ khoa học giáo dục, bài tập ứng dụng địa hình không chỉ là phương tiện kiểm tra kết quả học tập mà còn là môi trường học thuật để phát triển tư duy phản biện, tư duy hệ thống và tư duy sáng tạo. Thông qua quá trình phân tích nhiều phương án khác nhau trên cùng một khu vực địa hình, học viên có điều kiện so sánh, phản biện và bảo vệ quan điểm khoa học của mình bằng các căn cứ thực tiễn.

Một đặc điểm quan trọng khác là các bài tập địa hình luôn gắn với môi trường mở. Không có hai khu vực địa hình hoàn toàn giống nhau, do đó mỗi bài tập đều chứa đựng những yếu tố mới, buộc học viên phải chủ động nghiên cứu thay vì áp dụng máy móc các quy trình đã học. Điều này góp phần hình thành năng lực tự học, tự nghiên cứu và đổi mới sáng tạo - những phẩm chất quan trọng của người sĩ quan trong Quân đội hiện đại.

Bên cạnh đó, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số, hệ thống bản đồ số, ảnh vệ tinh, thiết bị định vị toàn cầu (GPS), máy bay không người lái và các phần mềm mô phỏng địa hình đã mở ra nhiều cơ hội để đổi mới phương pháp nghiên cứu trong giảng dạy địa hình quân sự. Việc kết hợp giữa bài tập truyền thống với các công cụ công nghệ sẽ giúp học viên tiếp cận phương pháp nghiên cứu hiện đại, nâng cao năng lực xử lý dữ liệu và phân tích thông tin.

Như vậy, xét cả về lý luận giáo dục và đặc điểm chuyên ngành, việc phát huy nghiên cứu khoa học thông qua các bài tập ứng dụng địa hình quân sự hoàn toàn phù hợp với định hướng đổi mới giáo dục đại học quân sự hiện nay.

2.2. Cơ sở thực tiễn về phát huy nghiên cứu khoa học từ các bài tập ứng dụng địa hình quân sự

Trong những năm gần đây, Trường Sĩ quan Pháo binh đã chú trọng đổi mới phương pháp giảng dạy theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động của học viên. Nội dung môn Địa hình quân sự từng bước được điều chỉnh theo hướng tăng thời lượng thực hành, tăng các bài tập ngoài thao trường và gắn với điều kiện tác chiến hiện đại. Đây là nền tảng quan trọng để hình thành môi trường học tập gắn với nghiên cứu.

Thực tế giảng dạy cho thấy, nhiều học viên có khả năng phân tích tốt khi được giao các nhiệm vụ như lựa chọn trận địa pháo, xác định tuyến cơ động, đánh giá khả năng quan sát, che khuất hoặc xác định hướng tiến công trên thực địa. Trong quá trình giải quyết nhiệm vụ, học viên thường đưa ra nhiều phương án khác nhau, thể hiện khả năng tư duy độc lập và sáng tạo. Nếu được tổ chức phù hợp, những phương án này hoàn toàn có thể phát triển thành các nội dung nghiên cứu khoa học hoặc sáng kiến cải tiến kỹ thuật trong huấn luyện.

Các bài tập ứng dụng địa hình hiện nay khá đa dạng, bao gồm đọc và phân tích bản đồ quân sự, khảo sát thực địa, lập sơ đồ địa hình, lựa chọn tuyến hành quân, xác định vị trí trận địa, đánh giá khả năng cơ động của lực lượng, xây dựng phương án triển khai đội hình chiến đấu hoặc tổ chức quan sát. Đây đều là những nội dung có giá trị nghiên cứu cao vì chịu tác động của nhiều yếu tố như địa hình, thời tiết, hỏa lực đối phương, khả năng bảo đảm kỹ thuật và yêu cầu nhiệm vụ.

Tuy nhiên, qua thực tiễn giảng dạy vẫn còn một số hạn chế. Nhiều bài tập được thiết kế theo hướng có sẵn đáp án, chưa khuyến khích học viên tìm tòi các phương án mới. Tiêu chí đánh giá chủ yếu tập trung vào kết quả cuối cùng mà chưa chú ý đầy đủ đến quá trình nghiên cứu, lập luận khoa học và khả năng bảo vệ quan điểm của học viên. Việc khai thác kết quả các bài tập để phát triển thành đề tài nghiên cứu khoa học sinh viên hoặc sáng kiến cải tiến còn chưa nhiều.

Một số học viên vẫn có tâm lý coi nghiên cứu khoa học là hoạt động riêng biệt, chỉ dành cho những người tham gia các cuộc thi hoặc thực hiện đề tài cấp trường. Trong khi đó, bản chất của nghiên cứu khoa học cần được hình thành ngay từ từng giờ học, từng bài tập và từng tình huống thực hành trên thao trường. Nếu giảng viên biết định hướng, mỗi bài tập địa hình đều có thể trở thành một "đề tài nghiên cứu thu nhỏ", giúp học viên từng bước rèn luyện phương pháp nghiên cứu một cách tự nhiên và hiệu quả.

Ngoài ra, quá trình chuyển đổi số trong giáo dục quân sự cũng tạo thêm nhiều điều kiện thuận lợi để tổ chức nghiên cứu khoa học. Các phần mềm mô phỏng địa hình, bản đồ số, hệ thống thông tin địa lý (GIS), ảnh vệ tinh và công nghệ trí tuệ nhân tạo bước đầu được nghiên cứu ứng dụng trong đào tạo, mở ra khả năng xây dựng các bài tập nghiên cứu có độ chính xác và tính thực tiễn cao hơn. Đây là cơ sở quan trọng để tiếp tục đổi mới phương pháp giảng dạy theo hướng phát triển năng lực nghiên cứu của học viên.

2.3. Các giải pháp phát huy nghiên cứu khoa học của học viên từ các bài tập ứng dụng địa hình quân sự

2.3.1. Đổi mới thiết kế bài tập ứng dụng địa hình theo hướng định hướng nghiên cứu

Bài tập ứng dụng là phương tiện trực tiếp kết nối giữa tri thức lý thuyết và thực tiễn quân sự. Vì vậy, muốn phát huy năng lực nghiên cứu khoa học của học viên thì trước hết cần đổi mới cách thiết kế bài tập theo hướng tạo ra các tình huống có vấn đề, không chỉ yêu cầu học viên thực hiện đúng quy trình kỹ thuật mà còn phải giải thích, phân tích, so sánh và đề xuất các phương án tối ưu.

Trong thực tế giảng dạy, nhiều bài tập địa hình vẫn chủ yếu tập trung vào việc xác định phương hướng, đọc bản đồ, xác định tọa độ hoặc lựa chọn tuyến hành quân theo một đáp án thống nhất. Cách tổ chức này giúp học viên nắm vững kỹ năng cơ bản nhưng chưa tạo được môi trường để phát triển tư duy nghiên cứu. Do đó, cần chuyển từ hệ thống bài tập có đáp án duy nhất sang hệ thống bài tập mở, trong đó mỗi phương án đều có thể được chấp nhận nếu có cơ sở khoa học và lập luận thuyết phục.

Ví dụ, khi giao nhiệm vụ lựa chọn trận địa pháo trên một khu vực địa hình xác định, thay vì yêu cầu học viên tìm đúng một vị trí theo đáp án mẫu, giảng viên có thể yêu cầu mỗi nhóm xây dựng hai hoặc ba phương án khác nhau; phân tích ưu điểm, hạn chế của từng phương án theo các tiêu chí như khả năng ngụy trang, cơ động, bảo đảm hỏa lực, bảo đảm thông tin liên lạc, khả năng phòng tránh hỏa lực đối phương và khả năng bảo đảm hậu cần - kỹ thuật. Sau đó, các nhóm tiến hành phản biện lẫn nhau để bảo vệ phương án của mình.

Quá trình này giúp học viên thực hiện đầy đủ các bước của hoạt động nghiên cứu gồm phát hiện vấn đề, thu thập dữ liệu, xử lý thông tin, xây dựng giả thuyết, kiểm chứng giả thuyết và đưa ra kết luận. Đây cũng chính là cách hình thành tư duy nghiên cứu ngay trong quá trình học tập mà không làm tăng thêm khối lượng chương trình.

Bên cạnh đó, nội dung bài tập cần cập nhật sát thực tiễn huấn luyện và chiến đấu hiện nay. Các tình huống nên kết hợp nhiều yếu tố như tác chiến trong điều kiện địch sử dụng vũ khí công nghệ cao, tác chiến điện tử, trinh sát bằng máy bay không người lái, tác chiến trong môi trường đô thị hoặc khu vực đồi núi phức tạp. Khi các yếu tố thực tiễn được tích hợp vào bài tập, học viên sẽ có nhiều cơ hội phân tích, đánh giá và đề xuất các giải pháp mới, qua đó phát triển năng lực nghiên cứu một cách bền vững.

2.3.2. Tăng cường tổ chức hoạt động nghiên cứu trên thực địa gắn với nhiệm vụ huấn luyện

Đặc trưng nổi bật của môn Địa hình quân sự là hoạt động học tập diễn ra chủ yếu trên thao trường và thực địa. Đây là môi trường thuận lợi để hình thành tư duy nghiên cứu bởi các hiện tượng địa hình luôn đa dạng, biến đổi và không hoàn toàn giống với mô hình lý thuyết.

Trong quá trình tổ chức học tập ngoài thực địa, giảng viên cần chuyển từ hình thức hướng dẫn một chiều sang giao nhiệm vụ nghiên cứu theo nhóm. Mỗi nhóm học viên được giao một chủ đề hoặc một vấn đề cụ thể cần khảo sát, chẳng hạn đánh giá khả năng quan sát từ một điểm cao, xác định mức độ che khuất của địa hình đối với các loại hỏa khí, nghiên cứu khả năng cơ động của lực lượng trên các loại địa hình khác nhau hoặc so sánh hiệu quả của nhiều tuyến hành quân.

Sau khi hoàn thành khảo sát, học viên phải tổng hợp số liệu, xây dựng báo cáo khoa học ngắn, sử dụng bản đồ, sơ đồ, hình ảnh thực địa để minh chứng cho các nhận định của mình. Các kết quả nghiên cứu được trình bày trước lớp và tổ chức phản biện khoa học dưới sự điều hành của giảng viên.

Việc tổ chức như vậy không chỉ nâng cao kỹ năng quan sát, phân tích và tổng hợp mà còn rèn luyện khả năng trình bày, bảo vệ quan điểm khoa học - một yêu cầu rất quan trọng đối với sĩ quan chỉ huy trong tương lai.

Đồng thời, giảng viên cần hướng dẫn học viên sử dụng các công cụ nghiên cứu hiện đại như thiết bị định vị vệ tinh, bản đồ số, phần mềm GIS, ảnh vệ tinh, thiết bị bay không người lái phục vụ khảo sát địa hình. Việc kết hợp giữa phương pháp truyền thống với công nghệ hiện đại sẽ nâng cao chất lượng nghiên cứu, đồng thời giúp học viên tiếp cận phương pháp làm việc của quân đội hiện đại.

2.3.3. Gắn kết các bài tập ứng dụng địa hình với hoạt động nghiên cứu khoa học của học viên

Một trong những hạn chế hiện nay là hoạt động học tập và hoạt động nghiên cứu khoa học còn tương đối tách biệt. Nhiều đề tài nghiên cứu của học viên chưa xuất phát từ những vấn đề nảy sinh trong quá trình học tập, trong khi kết quả của các bài tập ứng dụng lại chưa được khai thác để hình thành các hướng nghiên cứu mới.

Để khắc phục tình trạng này, cần xây dựng cơ chế liên thông giữa hoạt động học tập và hoạt động nghiên cứu khoa học. Sau mỗi đợt học thực địa, giảng viên có thể tổng hợp các vấn đề mà học viên phát hiện trong quá trình thực hiện nhiệm vụ để định hướng thành các đề tài nghiên cứu nhỏ hoặc sáng kiến cải tiến.

Ví dụ, từ bài tập lựa chọn trận địa pháo, học viên có thể nghiên cứu tiêu chí đánh giá mức độ phù hợp của trận địa trong điều kiện tác chiến mới; từ bài tập lựa chọn tuyến hành quân có thể phát triển thành nghiên cứu về mô hình tối ưu hóa tuyến cơ động; từ bài tập đánh giá khả năng quan sát có thể nghiên cứu ảnh hưởng của địa hình đối với hiệu quả chỉ huy và điều khiển hỏa lực.

Những đề tài nghiên cứu quy mô nhỏ này vừa phù hợp với trình độ của học viên vừa góp phần nâng cao chất lượng phong trào nghiên cứu khoa học trong nhà trường. Quan trọng hơn, học viên sẽ nhận thấy nghiên cứu khoa học không phải hoạt động xa rời thực tiễn mà chính là quá trình giải quyết các vấn đề nảy sinh trong học tập và công tác.

Bên cạnh đó, nhà trường cần khuyến khích việc công bố kết quả nghiên cứu của học viên thông qua hội nghị khoa học, diễn đàn học thuật, câu lạc bộ nghiên cứu hoặc các ấn phẩm khoa học nội bộ. Đây là động lực quan trọng để học viên duy trì niềm say mê nghiên cứu trong suốt quá trình học tập.

2.3.4. Đổi mới phương pháp hướng dẫn và đánh giá theo định hướng phát triển năng lực nghiên cứu

Vai trò của giảng viên trong đào tạo theo định hướng phát triển năng lực không còn đơn thuần là truyền đạt tri thức mà trở thành người tổ chức, hướng dẫn và hỗ trợ quá trình nghiên cứu của học viên.

Trong mỗi bài tập địa hình, giảng viên cần sử dụng hệ thống câu hỏi gợi mở thay cho việc cung cấp ngay đáp án. Các câu hỏi nên hướng học viên đến việc giải thích nguyên nhân, đánh giá tác động của các yếu tố địa hình, dự báo những tình huống có thể xảy ra và đề xuất nhiều phương án xử trí khác nhau.

Đồng thời, phương pháp đánh giá cũng cần được đổi mới theo hướng coi trọng cả quá trình nghiên cứu thay vì chỉ đánh giá kết quả cuối cùng. Ngoài tiêu chí đúng - sai, cần bổ sung các tiêu chí như khả năng phát hiện vấn đề, tính logic trong lập luận, mức độ sáng tạo của phương án, khả năng sử dụng minh chứng thực tế, kỹ năng phản biện và khả năng làm việc nhóm.

Việc áp dụng các bảng tiêu chí đánh giá (rubric) sẽ giúp quá trình đánh giá khách quan hơn, đồng thời tạo điều kiện để học viên tự đánh giá và điều chỉnh phương pháp nghiên cứu của mình.

Ngoài đánh giá của giảng viên, cần tăng cường đánh giá đồng đẳng giữa các nhóm học viên. Hoạt động phản biện khoa học sẽ giúp người học tiếp thu nhiều góc nhìn khác nhau, nâng cao khả năng tranh luận học thuật và hoàn thiện tư duy nghiên cứu.

2.3.5. Xây dựng môi trường học thuật thúc đẩy nghiên cứu khoa học trong môn Địa hình quân sự

Môi trường học thuật có vai trò quyết định đối với sự hình thành và phát triển năng lực nghiên cứu khoa học của học viên. Vì vậy, bên cạnh đổi mới nội dung và phương pháp giảng dạy, cần xây dựng môi trường khuyến khích nghiên cứu ngay trong từng học phần.

Trước hết, cần hình thành các nhóm nghiên cứu học viên theo từng chuyên đề như ứng dụng công nghệ số trong nghiên cứu địa hình, khai thác bản đồ quân sự, ứng dụng GIS trong huấn luyện hoặc nghiên cứu địa hình phục vụ triển khai hỏa lực pháo binh. Mỗi nhóm có giảng viên hướng dẫn và hoạt động thường xuyên trong suốt năm học.

Nhà trường cần tổ chức các cuộc thi học thuật về phân tích địa hình, thiết kế phương án sử dụng địa hình trong tác chiến, xây dựng mô hình số địa hình hoặc nghiên cứu cải tiến phương pháp huấn luyện địa hình quân sự. Những sân chơi này sẽ tạo động lực mạnh mẽ để học viên vận dụng kiến thức đã học vào nghiên cứu.

Song song với đó, cần đầu tư xây dựng hệ thống học liệu số, ngân hàng dữ liệu địa hình, thư viện bản đồ quân sự, cơ sở dữ liệu ảnh vệ tinh và các phần mềm mô phỏng phục vụ học tập, nghiên cứu. Khi nguồn dữ liệu phong phú và dễ tiếp cận, học viên sẽ có điều kiện mở rộng phạm vi nghiên cứu, nâng cao chất lượng các sản phẩm khoa học.

Cuối cùng, cần xây dựng cơ chế động viên, khen thưởng kịp thời đối với các tập thể và cá nhân có thành tích trong nghiên cứu khoa học. Việc ghi nhận đúng mức sẽ góp phần hình thành văn hóa nghiên cứu trong nhà trường quân đội, biến nghiên cứu khoa học thành nhu cầu tự thân của mỗi học viên.

3. Kết luận

Phát huy nghiên cứu khoa học của học viên thông qua các bài tập ứng dụng địa hình quân sự là một hướng đi phù hợp với yêu cầu đổi mới giáo dục đại học quân sự theo định hướng phát triển phẩm chất và năng lực người học. Với đặc trưng gắn chặt giữa lý luận và thực tiễn, giữa học tập trên giảng đường và huấn luyện ngoài thao trường, môn Địa hình quân sự có nhiều điều kiện thuận lợi để hình thành tư duy khoa học, năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề, cũng như khả năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn chỉ huy và tham mưu.

Để thực hiện hiệu quả mục tiêu này, cần triển khai đồng bộ các giải pháp như đổi mới thiết kế bài tập theo hướng nghiên cứu; tăng cường hoạt động khảo sát thực địa; gắn kết chặt chẽ giữa học tập và nghiên cứu khoa học; đổi mới phương pháp hướng dẫn, đánh giá; xây dựng môi trường học thuật và ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số trong dạy học địa hình quân sự. Các giải pháp này không chỉ góp phần nâng cao chất lượng môn học mà còn tạo nền tảng để học viên hình thành năng lực nghiên cứu độc lập, tư duy sáng tạo và khả năng thích ứng với yêu cầu của chiến tranh công nghệ cao.

Trong bối cảnh xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, việc phát huy nghiên cứu khoa học từ các bài tập ứng dụng địa hình quân sự sẽ góp phần đào tạo đội ngũ sĩ quan chỉ huy - tham mưu cấp phân đội có trình độ chuyên môn vững vàng, phương pháp tư duy khoa học và năng lực đổi mới sáng tạo, đáp ứng tốt yêu cầu nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu và xây dựng Quân đội trong tình hình mới.

Tài liệu tham khảo

[1]. Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam. (2013). Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế.

[2]. Bộ Quốc phòng. (2023). Điều lệnh công tác nhà trường Quân đội nhân dân Việt Nam. Hà Nội: Nhà xuất bản Quân đội nhân dân.

[3]. Bộ Quốc phòng. (2024). Giáo trình Địa hình quân sự. Hà Nội: Nhà xuất bản Quân đội nhân dân.

[4]. Bộ Giáo dục và Đào tạo. (2021). Thông tư số 17/2021/TT-BGDĐT ngày 22/6/2021 quy định về chuẩn chương trình đào tạo; xây dựng, thẩm định và ban hành chương trình đào tạo các trình độ của giáo dục đại học.

[5]. Quốc hội. (2018). Luật Giáo dục đại học (Luật số 34/2018/QH14 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục đại học).

PROMOTING CADETS' SCIENTIFIC RESEARCH THROUGH APPLIED MILITARY TERRAIN EXERCISES

M.Sc. Ta Duc Thuan
Faculty of Reconnaissance, Artillery Officer College
Email: [email protected]

Abstract: Scientific research is one of the essential competencies required for cadets trained as platoon-level command and staff officers in the context of competency-based military education reform. Military terrain education not only provides professional knowledge but also creates favorable conditions for developing research competence through practical terrain-based exercises closely associated with military training and combat readiness. This paper analyzes theoretical and practical foundations and proposes solutions to enhance cadets' scientific research competence through applied military terrain exercises at the Artillery Officer College.

Keywords: Scientific research; military terrain; applied exercises; research competence; officer cadets.