Lách luật dạy thêm, học thêm: Khoảng cách giữa quy định pháp lý và thực tiễn triển khai

07:47 | 18/01/2026
TCGCVN - Trong những năm gần đây, vấn đề dạy thêm, học thêm luôn là đề tài nóng, thu hút sự quan tâm của dư luận xã hội. Mặc dù Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành nhiều văn bản nhằm siết chặt quản lý, đặc biệt là Thông tư số 29/2024/TT-BGDĐT, song thực tế cho thấy tình trạng “lách luật” trong hoạt động dạy thêm, học thêm vẫn diễn ra khá phổ biến ở nhiều địa phương. Điều này đặt ra câu hỏi lớn về khoảng cách giữa quy định pháp lý và việc tổ chức thực hiện trên thực tế như thế nào.

TCGCVN - Trong những năm gần đây, vấn đề dạy thêm, học thêm luôn là đề tài nóng, thu hút sự quan tâm của dư luận xã hội. Mặc dù Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành nhiều văn bản nhằm siết chặt quản lý, đặc biệt là Thông tư số 29/2024/TT-BGDĐT, song thực tế cho thấy tình trạng “lách luật” trong hoạt động dạy thêm, học thêm vẫn diễn ra khá phổ biến ở nhiều địa phương. Điều này đặt ra câu hỏi lớn về khoảng cách giữa quy định pháp lý và việc tổ chức thực hiện trên thực tế như thế nào.

Khung pháp lý đã rõ, nhưng thực thi chưa nghiêm

Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT quy định rõ: giáo viên không được tổ chức dạy thêm cho học sinh chính khóa của mình ngoài nhà trường; việc dạy thêm phải được quản lý, cấp phép, công khai nội dung, thời gian, địa điểm và đối tượng học sinh tham gia. Mục tiêu của quy định là bảo đảm công bằng trong giáo dục, hạn chế áp lực học tập và ngăn chặn tình trạng trục lợi từ dạy thêm.

Lách luật dạy thêm, học thêm: Khoảng cách giữa quy định pháp lý và thực tiễn triển khai

Hình ảnh minh họa

Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều hình thức dạy thêm “biến tướng” vẫn tồn tại. Một số giáo viên không trực tiếp đứng tên lớp học mà nhờ người khác đăng ký, hoặc chuyển địa điểm dạy thêm sang nhà riêng, trung tâm kỹ năng, câu lạc bộ học tập. Có nơi còn chia nhỏ lớp học, thay đổi tên gọi như “bồi dưỡng kiến thức”, “luyện kỹ năng”, “ôn tập tự nguyện” nhằm né tránh sự kiểm tra của cơ quan chức năng.

“Tự nguyện” hay bắt buộc ngầm?

Quảng cáo

Một thực trạng đáng lo ngại là việc học thêm tuy được gọi là “tự nguyện” nhưng lại mang tính bắt buộc ngầm. Nhiều phụ huynh cho biết, dù không muốn cho con đi học thêm, nhưng lo ngại con bị hổng kiến thức, không theo kịp chương trình hoặc bị “phân biệt đối xử” trong quá trình học chính khóa. Điều này vô hình trung tạo áp lực tâm lý, khiến học thêm trở thành gánh nặng tài chính đối với nhiều gia đình, nhất là ở khu vực nông thôn, vùng khó khăn.

Nguyên nhân từ nhiều phía

Khoảng cách giữa quy định và thực tiễn xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Trước hết là nhu cầu thực tế của phụ huynh và học sinh trong bối cảnh chương trình học nặng, sĩ số lớp đông. Bên cạnh đó, công tác kiểm tra, giám sát ở một số địa phương còn mang tính hình thức, chưa thường xuyên, thiếu kiên quyết. Việc xử lý vi phạm chủ yếu dừng ở mức nhắc nhở, rút kinh nghiệm, chưa đủ sức răn đe.

Ngoài ra, thu nhập của giáo viên còn hạn chế cũng là yếu tố khiến dạy thêm trở thành nguồn thu nhập bổ sung, dẫn đến tâm lý tìm cách “lách luật” để duy trì hoạt động này.

Cơ quan chức năng cần có giải pháp đồng bộ

Để thu hẹp khoảng cách giữa quy định pháp lý và thực tiễn triển khai, cần có những giải pháp đồng bộ. Trước hết, các cơ quan quản lý giáo dục cần tăng cường thanh tra, kiểm tra đột xuất, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, tránh nể nang, né tránh. Đồng thời, cần công khai đường dây nóng để tiếp nhận phản ánh từ phụ huynh, học sinh và dư luận xã hội.

Về lâu dài, cần tiếp tục đổi mới phương pháp dạy học trong nhà trường, giảm tải chương trình, nâng cao chất lượng giờ học chính khóa để học sinh không phải phụ thuộc vào học thêm. Song song với đó, cần có chính sách cải thiện đời sống, thu nhập cho giáo viên, từ đó giảm áp lực kinh tế và hạn chế động cơ dạy thêm trái quy định.

Dạy thêm, học thêm không phải là vấn đề mới, nhưng cách quản lý và thực thi quy định vẫn còn nhiều bất cập. Khi khoảng cách giữa pháp luật và thực tiễn chưa được thu hẹp, thì những hình thức “lách luật” vẫn còn đất tồn tại. Chỉ khi quy định được thực hiện nghiêm minh, đồng thời giải quyết hài hòa lợi ích của học sinh, phụ huynh và giáo viên, vấn đề dạy thêm, học thêm mới có thể đi vào nề nếp, đúng với mục tiêu nhân văn của ngành giáo dục.

Từ khóa:

Ý kiến bạn đọc

Phát huy vai trò của Hội Cựu giáo chức qua 5 năm thực hiện chủ trương “bốn cùng”

Tại Hội nghị Tổng kết năm học của Ngành GD&ĐT Nghệ An do UBND tổ chức ngày 17/8/2026

CHI HỘI CỰU GIÁO CHỨC ĐẠI HỌC ĐỒNG NAI TRAO TẶNG SÁCH GIÁO KHOA CHO HỌC SINH CÓ HOÀN CẢNH KHÓ KHĂN TRƯỜNG TIỂU HỌC, TRUNG HỌC CƠ SỞ TRẦN VĂN ƠN- XÃ BOM BO THÀNH PHỐ ĐỒNG NAI

TCGCVN - Chi hội Cựu giáo chức Trường Đại học Đồng Nai là tổ chức xã hội trực thuộc Trường Đại học Đồng Nai, Hội Cựu Giáo Chức thành phố Đồng Nai, tập hợp các cán bộ, giáo viên hưu trí của trường. Chi hội thực hiện vai trò chăm lo đời sống tinh thần cho hội viên, giữ gìn truyền thống đạo lý "tôn sư trọng đạo" và tham gia các hoạt động văn hóa, xã hội góp phần xây dựng địa phương và giáo dục thế hệ trẻ…

TẠP CHÍ GIÁO CHỨC VIỆT NAM – Hành trình 20 năm xây dựng và trưởng thành

Tạp chí Giáo chức Việt Nam tròn 20 năm xây dựng và phát triển là một dấu mốc có ý nghĩa đặc biệt đối với những người làm báo, làm khoa học giáo dục và các thế hệ nhà giáo Việt Nam. Từ những ngày đầu hoạt động trong điều kiện còn nhiều thiếu thốn, Tạp chí đã từng bước khẳng định vị trí là một diễn đàn khoa học giáo dục, nơi kết nối, chia sẻ và lan tỏa tri thức trong cộng đồng nhà giáo. Hai thập kỷ đã đi qua, hành trình ấy được ghi dấu không chỉ bằng hàng trăm số báo và hàng nghìn công trình khoa

Lan tỏa triết lý giáo dục, khẳng định bản sắc của một ngôi trường tiên phong đổi mới

TCGCVN - Chiều ngày 08/8/2026, tại Trường THPT Đông Đô (Hà Nội), Trường THPT Đông Đô phối hợp với Nhà xuất bản Đại học Sư phạm tổ chức Hội thảo khoa học giới thiệu cuốn sách "Bản sắc Đông Đô trong tiến trình đổi mới giáo dục Việt Nam" của TS. Võ Thế Quân, Chủ tịch Hội đồng Trường THPT Đông Đô. Sự kiện là một trong những hoạt động trọng điểm chào mừng 35 năm thành lập Trường THPT Đông Đô (1991–2026), thu hút sự tham dự của đông đảo các nhà khoa học, nhà quản lý giáo dục, nhà giáo lão thành, đại d

GIÁO SƯ, VIỆN SĨ PHẠM MINH HẠC – NHÀ KHOA HỌC XUẤT SẮC VỚI NHỮNG CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CÓ GIÁ TRỊ KHAI SÁNG VỀ TRIẾT LÝ GIÁO DỤC VIỆT NAM ĐẦU THẾ KỶ XXI

TCGCVN - Ngày 31/7/2026, Giáo sư, Tiến sĩ khoa học, Viện sĩ, Nhà giáo Nhân dân Phạm Minh Hạc đã từ trần, hưởng thọ 91 tuổi. Sự ra đi của ông là mất mát lớn đối với nền giáo dục, khoa học tâm lý và khoa học giáo dục Việt Nam. Với lòng biết ơn và sự kính trọng sâu sắc, Tạp chí điện tử Giáo chức Việt Nam trân trọng giới thiệu bài viết này như một nén tâm hương tưởng nhớ, tri ân cuộc đời và sự nghiệp của một nhà giáo dục lớn, người đã cống hiến trọn đời cho sự phát triển của nền giáo dục nước nhà.