Hội thảo khoa học Quốc gia: “Lý luận và thực tiễn Giáo dục quốc phòng, an ninh trong bối cảnhđổi mới giáo dục và Cách mạng công nghiệp lần thứ tư”

Giáo dục quốc phòng và an ninh (GDQP&AN) trong các nhà trường là môn học được hình thành, phát triển gắn với quá trình vận động, phát triển của thực tiễn cách mạng Việt Nam, thực tiễn xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và thực tiễn giáo dục, đào tạo trong từng giai đoạn lịch sử cụ thể. Môn GDQP&AN được xây dựng dựa trên cơ sở phương pháp luận về đường lối chiến tranh nhân dân, quốc phòng toàn dân của Đảng Cộng sản Việt Nam và dựa trên truyền thống văn hóa dựng nước đi đôi với giữ nước của dân tộc. Ngày nay, dạy và học môn GDQP&AN ở các nhà trường đang chịu sự chi phối, tác động của bối cảnh thời cuộc quốc tế, của nhiệm vụ chính trị, quân sự trong nước và đặc biệt là sự tác động của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Để nâng cao chất lượng dạy và học môn GDQP&AN ở các nhà trường trong bối cảnh hiện nay, Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng và Tạp chí Giáo dục, Bộ GD&ĐT đã phối hợp tổ chức hội khoa học với chủ đề: “Lý luận và thực tiễn Giáo dục quốc phòng, an ninh trong bối cảnh đổi mới giáo dục và Cách mạng công nghiệp lần thứ tư”

Toàn cảnh buổi Hội thảo

Hội thảo được tổ chức sáng 26 tháng 4 năm 2023, tại Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng. Tham gia buổi hội thảo gồm có:

- Các cơ quan, đơn vị, nhà khoa học ngoài quân đội: Thiếu tướng, TS Trần Ngọc Thanh, Vụ trưởng Vụ Giáo dục quốc phòng và an ninh, Bộ Giáo dục và Đào tạo; GS.TSKH Trần Văn Nhung, nguyên Thứ trưởng Bộ GD&ĐT; GS.TS Nguyễn Thị Mỹ Lộc, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội. Đại biểu Ban Tuyên giáo Trung ương; Đại biểu Vụ Giáo dục QP&AN, Bộ GD&ĐT. Lãnh đạo Học viện Chính trị Công an nhân dân; Học viện Cảnh sát nhân dân; Học viện An ninh nhân dân; Học viện dân tộc; Đại học Thái Nguyên.

Trung tướng, PGS.TS Nguyễn Văn Bạo, Giám đốc Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng đọc lời khai mạc Hội thảo

- Đại biểu các cơ quan, đơn vị trực thuộc Quân ủy Trung ương Bộ Quốc phòng có: Đại biểu Thủ trưởng Tổng cục công nghiệp quốc phòng; Tổng cục Kỹ thuật; Tổng cụ Hậu cần; Tổng cục II; Quân khu I; Quân khu II; Quân khu III; Quân chủng Phòng không, không quân; Bộ Tư lệnh cảnh sát biển; Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng; Bộ Tư lệnh Tác chiến không gian mạng; Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội; Bộ Tư lệnh Bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh; Quân đoàn I; Quân đoàn II; Viện Chiến lược Quốc phòng; Cục khoa học quân sự và Trung tâm Thông tin Khoa học quân sự Bộ Quốc phòng.

- Đại biểu các cơ quan trực thuộc Bộ Tổng Tham mưu có: Đại biểu Thủ trưởng Viện Lịch sử Quân sự Việt Nam; Cục Dân quân tự vệ; Cục nhà trường.

- Đại biểu các cơ quan trực thuộc Tổng cục Chính trị có: Đại biểu Thủ trưởng các cơ quan Cục Tuyên huấn; Cục Tổ chức; Cục Cán bộ; Cục Dân vận; Văn phòng Tổng cục Chính trị; Tạp chí Quốc phòng toàn dân, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân; Báo Quân đội nhân dân; Thư viện Quân đội; Phòng khoa học Quân sự; Phòng Giáo dục Khoa học xã hội và nhân văn; trường đại học Văn hóa Nghệ thuật quân đội.

- Đại biểu các học viện nhà trường quân đội có: Đai biểu Thủ trưởng Học viện Quốc phòng; Học viện Hậu cần; Học viện Quân y; Học viện Kỹ thuật quân sự; Trường Sĩ quan Chính trị; Trường Sĩ quan Lục quân I; Học viện Phòng không, không quân; Học viện Biên Phòng; Học viện Khoa học quân sự;

- Đại biểu Tạp chí Giáo dục, Bộ Giáo dục và Đào tạo – Đơn vị đồng chủ trì hội thảo có: PGS,TS Nguyễn Tiến Trung, Tổng Biên tập Tạp chí Giáo dục, cùng các nhà báo, nhà khoa học, cán bộ, nhân viên của Tạp chí.

- Đại biểu Học viện Chính trị Bộ Quốc phòng có: Trung tướng, PGS.TS Nguyễn Văn Bạo – Giám đốc Học viện; Thiếu tướng Trương Thế Tô – Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Học viện; cùng các đồng chí trong Thường vụ Đảng ủy, Ban Giám đốc và nguyên Ban Giám đốc Học viện. Các đồng chí chỉ huy các cơ quan, đơn vị trực thuộc Học viện; Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy; Chánh Thanh tra Học viện; các đồng chí Chủ nhiệm, phó chủ nhiệm Bộ môn thuộc các khoa giáo viên; các đồng chí trưởng, phó ban thuộc Viện Khoa học xã hội nhân văn quân sự; Các đồng chí cán bộ, giảng viên có chức danh Giáo sư, Phó Giáo sư; Đại biểu có bài tham luận và hơn 100 đại biểu là học viên các hệ đang học tập tại Học viện.

PGS.TS Nguyễn Tiến Trung, Tổng Biên tập Tạp chí Giáo dục báo cáo đề dẫn Hội thảo

- Đến dự và đưa tin Hội thảo có phóng viên Báo Nhân dân; Báo Quân đội nhân dân; Báo VnExpress; Trung tâm Phát thanh, Truyền hình Quân đội; Cổng Thông tin Điện tử Bộ Quốc phòng; Báo Giáo dục và Thời đại; Tạp chí Giáo chức Việt Nam; Đài phát thanh và Truyền hình Hà Nội.

Đoàn chủ tịch điều khiển Hội thảo gồm 5 đồng chí: 1) Trung tướng PGS.TS Nguyễn Văn Bạo – Giám đốc Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng; 2) Thiếu tướng Trương Thế Tô – Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng; 3) Thiếu tướng, TS Trần Ngọc Thanh, Vụ trưởng Vụ Giáo dục quốc phòng và an ninh, Bộ Giáo dục và Đào tạo; 4) PGS.TS Nguyễn Tiến Trung – Tổng biên tập Tạp chí Giáo dục; 5) Thiếu tướng PGS.TS Lương Văn Hân – Phó Giám đốc Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng.

Trung tướng, PGS.TS Nguyễn Văn Bạo, Giám đốc Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng đọc lời khai mạc Hội thảo, nhấn mạnh sự cần thiết và ý nghĩa của việc tổ chức buổi hội thảo. PGS.TS Nguyễn Tiến Trung, Tổng Biên tập Tạp chí Giáo dục thay mặt đoàn chủ tịch báo cáo đề dẫn hội thảo. Báo cáo đã khái quát các giai đoạn phát triển của môn GDQP&AN trong lịch sử, khái quát tư tưởng Hồ Chí Minh và các văn bản chỉ đạo của Đảng, Chính phủ về GDQP&AN. Báo cáo đã nhấn mạnh các yếu tố tác động ảnh hưởng đến GDQP&AN, trên cơ sở đó đã khái quát những vấn đề đặt ra đối với lý luận và thực tiễn GDQP&AN trong bối cảnh hiện nay.

Thiếu tướng, TS Trần Ngọc Thanh, Vụ trưởng Vụ GDQP&AN Bộ GD&ĐT báo cáo tham luận

Tiếp đó, các đại biểu đã phát biểu ý kiến tham luận. Có 9 ý kiến tham luận trực tiếp tại hội trường và có gần 70 bài tham luận được gửi đến cho Ban Tổ chức Hội thảo. Có 43 bài được Ban Tổ chức Hội thảo lựa chọn đăng trên Tạp chí Giáo dục số đặc biệt 2, tháng 4/2023. Các ý kiến đã chỉ ra tác động của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư và các yếu tố thời đại đang diễn biến khá phức tạp, khó lường dẫn đến yêu cầu phát triển mới về lý luận và thực tiễn GDQP&AN.

Tham luận của Thiếu tướng, TS Trần Ngọc Thanh, Vụ trưởng Vụ GDQP&AN Bộ GD&ĐT đã chỉ ra những thuận lợi, khó khăn trong tổ chức GDQP&AN hiện nay. Trong đó nổi lên, đội ngũ giáo viên GDQP&AN vừa thiếu vừa chưa đạt chuẩn theo quy định và những bất cập trong tuyển chọn giáo viên GDQP&AN ở các cơ sở giáo dục phổ thông. Tham luận của Thiếu tướng, PGS.TS Nguyễn Văn Thế, nguyên Phó Giám đốc Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng đã phân tích khá sâu sắc sự tác động của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đến đổi mới công tác GDQP&AN hiện nay. Tham luận của Đại tá, PGS.TS Đỗ Huy Hà, Trưởng phòng Đào tạo Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng về kết quả và kinh nghiệm rút ra từ thực tế bồi dưỡng kiến thức QP&AN cho đối tượng 2 tại Học viện Chính trị. Báo cáo cho biết, từ năm 2008 đến nay, Học viện Chính trị Bộ Quốc phòng đã bồi dưỡng cho 116 khóa thuộc đối tượng 2. GS.TSKH Trần Văn Nhung tham luận đã chỉ ra tư tưởng về QP&AN trong lịch sử thế giới và của các triều đại Phong kiến Việt Nam. Đồng thời, nêu lên dự kiến của các nhà khoa học về mức độ tác động của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đến chiến tranh thế giới lần thứ 3 (nếu như nó nổ ra), vấn đề tác động của cuộc chiến tranh Nga – Ukraina đến GDQP&AN của Việt Nam hiện nay.

Các đại biểu xem trưng bày tài liệu của Hội thảo

Các đại biểu trao đổi ý kiến trong giờ giải lao

Kết thúc Hội thảo, Trung tướng PGS.TS Nguyễn Văn Bạo – Giám đốc Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng đã phát biểu tổng thuật tham luận và bế mạc Hội thảo. Trong đó, đã đánh giá cao về tính khoa học, tính thực tiễn thiết thực của các bài tham luận. Hội thảo đã gợi mở ra những ý tưởng mới về tiếp tục nghiên cứu, phát triển lý luận và thực tiễn GDQP&AN trong bối cảnh hiện nay.

PGS.TS. Trần Đình Tuấn