XÂY DỰNG VĂN HÓA SỐ TRONG XÃ HỘI VIỆT NAM HIỆN NAY TỪ TIẾP CẬN TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ CON NGƯỜI VÀ ĐẠO ĐỨC CÁCH MẠNG

Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia diễn ra sâu rộng, văn hóa số đang trở thành một chiều kích quan trọng của phát triển xã hội, không chỉ phản ánh mức độ hiện đại hóa công nghệ mà còn thể hiện trình độ văn minh, năng lực tự quản và nền tảng giá trị của cộng đồng. Ở Việt Nam, yêu cầu xây dựng xã hội số, kinh tế số và công dân số đã được xác định trong Chiến lược quốc gia phát triển kinh tế số và xã hội số, đồng thời được nhấn mạnh mạnh mẽ hơn trong Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Trên cơ sở đó, bài viết tiếp cận vấn đề xây dựng văn hóa số từ tư tưởng Hồ Chí Minh về con người và đạo đức cách mạng, kết hợp cách tiếp cận nghiên cứu lý luận với phân tích chính sách. Bài viết hệ thống hóa các luận điểm cốt lõi của tư tưởng Hồ Chí Minh về vị trí trung tâm của con người, vai trò của tự giác đạo đức, tinh thần nêu gương, ý thức phục vụ nhân dân và xây dựng đời sống mới, từ đó xây dựng một khung phân tích về văn hóa số trong xã hội Việt Nam hiện nay. Kết quả nghiên cứu cho thấy văn hóa số không thể được đồng nhất với kỹ năng công nghệ hay phép lịch sự trực tuyến đơn thuần, mà phải được hiểu như một hệ giá trị, chuẩn mực, năng lực và hành vi số được định hướng bởi lợi ích quốc gia dân tộc, tinh thần nhân văn và đạo đức công dân. Trên cơ sở phân tích thực trạng và các điều kiện chuyển hóa, bài viết đề xuất bốn nhóm giải pháp về nhận thức, nội dung giáo dục xã hội, phương thức tổ chức thực hành văn hóa số và cơ chế chính sách nhằm góp phần xây dựng môi trường số lành mạnh, nhân văn, kỷ cương và phát triển ở Việt Nam hiện nay.