XÂY DỰNG MÔ HÌNH TÍCH HỢP HIỆU QUẢ GIỮA ĐÁNH GIÁ QUÁ TRÌNH VÀ ĐÁNH GIÁ TỔNG KẾT TRONG DẠY HỌC HIỆN ĐẠI

Từ khóa:
Trong bối cảnh đổi mới giáo dục đánh giá quá trình (ĐGQT) và đánh giá tổng kết (ĐGTT) là hai cách tiếp cận cốt lõi. Tuy nhiên chúng thường được nhìn nhận và thực thi một cách riêng rẽ làm giảm hiệu quả tổng thể của hoạt động đánh giá. Bài báo này phân tích sâu sắc sự khác biệt về bản chất giữa hai loại hình đánh giá đồng thời chỉ ra mối quan hệ tương hỗ cộng sinh giữa chúng. Đóng góp mới của nghiên cứu là đề xuất mô hình tích hợp tuần hoàn một khung lý thuyết và thực hành nhằm kết hợp chặt chẽ ĐGQT và ĐGTT thành một hệ thống duy nhất năng động. Mô hình này nhấn mạnh việc sử dụng dữ liệu từ ĐGQT để cải thiện việc dạy và học hàng ngày từ đó nâng cao kết quả trong các kỳ ĐGTT đồng thời dùng kết quả của ĐGTT để kiểm chứng và điều chỉnh lại chiến lược ĐGQT. Việc áp dụng mô hình này được kỳ vọng sẽ tạo ra một chu trình phản hồi liên tục thúc đẩy văn hóa học tập sâu và nâng cao chất lượng giáo dục một cách bền vững.
Tóm tắt
Trong bối cảnh đổi mới giáo dục, đánh giá quá trình (ĐGQT) và đánh giá tổng kết (ĐGTT) là hai cách tiếp cận cốt lõi. Tuy nhiên, chúng thường được nhìn nhận và thực thi một cách riêng rẽ, làm giảm hiệu quả tổng thể của hoạt động đánh giá. Bài báo này phân tích sâu sắc sự khác biệt về bản chất giữa hai loại hình đánh giá, đồng thời chỉ ra mối quan hệ tương hỗ, cộng sinh giữa chúng. Đóng góp mới của nghiên cứu là đề xuất mô hình tích hợp tuần hoàn, một khung lý thuyết và thực hành nhằm kết hợp chặt chẽ ĐGQT và ĐGTT thành một hệ thống duy nhất, năng động. Mô hình này nhấn mạnh việc sử dụng dữ liệu từ ĐGQT để cải thiện việc dạy và học hàng ngày, từ đó nâng cao kết quả trong các kỳ ĐGTT, đồng thời dùng kết quả của ĐGTT để kiểm chứng và điều chỉnh lại chiến lược ĐGQT. Việc áp dụng mô hình này được kỳ vọng sẽ tạo ra một chu trình phản hồi liên tục, thúc đẩy văn hóa học tập sâu và nâng cao chất lượng giáo dục một cách bền vững.
Tài liệu tham khảo
  1. [1]. Nguyễn Hữu Long (2019), Đánh giá quá trình và đánh giá tổng kết trong lớp học, https://taogiaoduc.vn/danh-gia-qua-trinh-va-danh-gia-tong-ket-trong-lop-hoc/ truy cập ngày 25/6/2025
  2. [2]. Nguyễn Thị Phương Vy (2019), Đánh giá quá trình trong dạy học kết hợp: sử dụng một số phần mềm, http://qm.education.vnu.edu.vn/danh-gia-qua-trinh-trong-day-hoc-ket-hop-su-dung-mot-so-phan-mem truy cập ngày 25/6/2025
  3. [3]. Trần Dũng (2023), Trình bày khái niệm đánh giá tổng kết, đánh giá quá trình. So sánh điểm khác nhau giữa đánh giá tổng kết và đánh giá quá trình, https://tonghoptieuhoc.com/trinh-bay-khai-niem-danh-gia-tong-ket-danh-gia-qua-trinh-so-sanh-diem-khac-nhau-giua-danh-gia-tong-ket-va-danh-gia-qua-trinh/ truy cập ngày 25/6/2025
  4. [4]. Ed Matthews (2023), Assessment for Learning vs. Assessment of Learning Explained, https://www.taotesting.com/blog/assessment-for-learning-vs-of-learning-explained/ truy cập ngày 25/6/2025
  5. [5]. Thought Stretchers Educatinon (2018), Assessment of Learning vs. Assessment for Learning, https://wegrowteachers.com/the-difference-between-assessment-of-learning-and-assessment-for-learning/ truy cập ngày 25/6/2025
  6. [6]. Roger Cai (2025), Đánh giá hình thành và đánh giá tổng kết trong lớp học, https://xihamontessori.com/vi/formative-vs-summative-assessment/ truy cập ngày 25/6/2025
  7. [7] Scriven, M. (1967). The methodology of evaluation. In R. E. Stake (Ed.), AERA Monograph Series on Curriculum Evaluation, No. 1. Chicago: Rand McNally.
  8. [8] Bloom, B. S., Hastings, J. T., & Madaus, G. F. (1971). Handbook on formative and summative evaluation of student learning. New York: McGraw-Hill.
  9. [9] Black, P., & Wiliam, D. (1998). Inside the Black Box: Raising Standards through Classroom Assessment. King's College London.