1. Nghiên cứu & kinh nghiệm

PHÁT HUY VAI TRÒ CỦA GIẢNG VIÊN TRONG NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY HỌC MÔN BẮN VÀ CHỈ HUY BẮN

12:55 | 01/07/2026
aA

 

ThS. Nguyễn Văn Thực, CN. Phạm Hoàng Thao

Giảng viên Khoa Bắn pháo, Trường Sĩ quan Pháo binh

Email: nguyenthư[email protected]

Tóm tắt

Trong bối cảnh Quân đội nhân dân Việt Nam tiếp tục đẩy mạnh xây dựng quân đội tinh, gọn, mạnh, tiến lên hiện đại, yêu cầu nâng cao chất lượng đào tạo đội ngũ sĩ quan chỉ huy - tham mưu ngày càng trở nên cấp thiết. Môn Bắn và Chỉ huy bắn giữ vai trò nòng cốt trong hình thành năng lực tổ chức, chỉ huy, điều hành hỏa lực và xử trí các tình huống tác chiến của học viên Trường Sĩ quan Pháo binh. Chất lượng giảng dạy môn học không chỉ phụ thuộc vào chương trình, giáo trình, trang thiết bị mà còn chịu ảnh hưởng trực tiếp từ năng lực, phương pháp và trách nhiệm nghề nghiệp của đội ngũ giảng viên. Bài viết làm rõ cơ sở lý luận, phân tích thực trạng và đề xuất các giải pháp nhằm phát huy vai trò của giảng viên trong nâng cao chất lượng dạy học môn Bắn và Chỉ huy bắn, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo sĩ quan chỉ huy - tham mưu cấp phân đội đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam trong tình hình mới.

Từ khóa: giảng viên; Bắn và Chỉ huy bắn; chất lượng dạy học; sĩ quan chỉ huy - tham mưu; Trường Sĩ quan Pháo binh.

1. Đặt vấn đề

Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đối với giáo dục quân sự, mục tiêu này càng có ý nghĩa đặc biệt bởi chất lượng đào tạo sĩ quan quyết định trực tiếp đến chất lượng xây dựng đơn vị, khả năng sẵn sàng chiến đấu và hiệu quả thực hiện nhiệm vụ trong mọi điều kiện. Trước yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, công tác đào tạo sĩ quan tại các học viện, nhà trường quân đội cần tiếp tục đổi mới mạnh mẽ theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực người học, lấy chuẩn đầu ra làm trung tâm, gắn lý luận với thực tiễn chiến đấu và huấn luyện.

Trong chương trình đào tạo của Trường Sĩ quan Pháo binh, môn Bắn và Chỉ huy bắn giữ vị trí đặc biệt quan trọng vì trang bị cho học viên hệ thống kiến thức nền tảng và chuyên sâu về tổ chức hỏa lực, tính toán phần tử bắn, điều hành bắn, xử trí các tình huống tác chiến và thực hành chỉ huy phân đội pháo binh. Đây là môn học có tính tích hợp cao giữa lý luận quân sự, khoa học kỹ thuật quân sự, nghệ thuật sử dụng hỏa lực và năng lực tổ chức chỉ huy. Do đó, chất lượng giảng dạy môn học tác động trực tiếp đến năng lực thực hiện chức trách của học viên sau khi tốt nghiệp.

Thực tiễn giáo dục quân sự cho thấy, cùng một chương trình đào tạo, cùng điều kiện cơ sở vật chất và đối tượng học viên, chất lượng dạy học giữa các lớp vẫn có sự khác biệt đáng kể. Một trong những nguyên nhân cơ bản là vai trò của đội ngũ giảng viên. Giảng viên không chỉ truyền đạt tri thức mà còn định hướng tư duy tác chiến, hình thành phương pháp giải quyết vấn đề, rèn luyện bản lĩnh nghề nghiệp và xây dựng tác phong chỉ huy cho học viên. Trong điều kiện chuyển đổi số, sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ quân sự và yêu cầu đổi mới phương pháp đào tạo, vai trò của giảng viên càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.

Xuất phát từ những yêu cầu trên, việc nghiên cứu các giải pháp phát huy vai trò của giảng viên trong nâng cao chất lượng dạy học môn Bắn và Chỉ huy bắn có ý nghĩa cả về phương diện lý luận và thực tiễn, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo sĩ quan chỉ huy - tham mưu cấp phân đội đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.

2. Nội dung nghiên cứu

2.1. Cơ sở lý luận về phát huy vai trò của giảng viên trong dạy học môn Bắn và Chỉ huy bắn

Trong khoa học giáo dục hiện đại, chất lượng dạy học được hiểu là mức độ đạt được mục tiêu giáo dục thông qua sự tác động tổng hợp của nhiều yếu tố như chương trình đào tạo, nội dung môn học, phương pháp giảng dạy, đội ngũ giảng viên, người học, môi trường giáo dục và hệ thống bảo đảm chất lượng. Trong các yếu tố đó, đội ngũ giảng viên luôn được xác định là nhân tố trung tâm quyết định hiệu quả của quá trình dạy học. Đối với giáo dục quân sự, vai trò này càng nổi bật bởi giảng viên không chỉ truyền đạt tri thức mà còn trực tiếp giáo dục phẩm chất chính trị, đạo đức quân nhân, bản lĩnh chỉ huy và phương pháp tổ chức thực hiện nhiệm vụ.

Dưới góc độ lý luận dạy học, giảng viên thực hiện đồng thời nhiều chức năng gồm chức năng thiết kế hoạt động học tập, tổ chức quá trình lĩnh hội tri thức, hướng dẫn thực hành, kiểm tra đánh giá, tư vấn học tập và giáo dục động cơ nghề nghiệp cho học viên. Sự phát triển của lý thuyết dạy học hiện đại đã chuyển trọng tâm từ hoạt động truyền thụ kiến thức sang tổ chức cho người học chủ động khám phá, giải quyết vấn đề và vận dụng kiến thức vào thực tiễn. Vì vậy, giảng viên ngày nay không còn đơn thuần là người giảng bài mà trở thành người thiết kế môi trường học tập, người tổ chức, hướng dẫn và hỗ trợ quá trình phát triển năng lực của người học.

Đối với môn Bắn và Chỉ huy bắn, yêu cầu này thể hiện rõ hơn bởi đặc trưng của môn học là sự kết hợp giữa lý thuyết quân sự, toán học quân sự, kỹ thuật pháo binh, công nghệ thông tin và nghệ thuật chỉ huy. Học viên không chỉ cần hiểu nguyên lý mà còn phải biết phân tích tình huống, tính toán nhanh, ra quyết định chính xác và tổ chức thực hiện nhiệm vụ trong điều kiện thời gian hạn chế. Điều đó đòi hỏi giảng viên phải tổ chức các hoạt động học tập theo hướng phát triển năng lực thay vì chỉ truyền đạt nội dung giáo trình.

Về bản chất, vai trò của giảng viên trong môn Bắn và Chỉ huy bắn được thể hiện trên bốn phương diện cơ bản.

Thứ nhất, giảng viên là chủ thể định hướng nhận thức chuyên môn. Thông qua hoạt động giảng dạy, giảng viên giúp học viên hình thành hệ thống tri thức logic, hiểu đúng bản chất của các quy luật bắn, nguyên lý tổ chức hỏa lực và mối quan hệ giữa kỹ thuật, chiến thuật với nghệ thuật chỉ huy.

Thứ hai, giảng viên là người tổ chức phát triển năng lực thực hành. Đặc trưng của đào tạo quân sự là gắn học với hành, lý luận với thao trường. Vì vậy, giảng viên phải tổ chức cho học viên thường xuyên luyện tập tính toán phần tử bắn, xử trí tình huống, chỉ huy hiệp đồng và thực hành trên các mô hình, khí tài hoặc phần mềm mô phỏng.

Thứ ba, giảng viên là người giáo dục bản lĩnh nghề nghiệp. Trong mọi bài giảng, bên cạnh tri thức chuyên môn, giảng viên cần giáo dục tinh thần trách nhiệm, tính quyết đoán, ý thức chấp hành kỷ luật, tác phong công tác khoa học và phẩm chất của người chỉ huy pháo binh.

Thứ tư, giảng viên là người thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong dạy học. Sự phát triển của công nghệ số, mô phỏng chiến trường, trí tuệ nhân tạo và hệ thống chỉ huy tự động đang tạo ra những thay đổi sâu sắc trong giáo dục quân sự. Điều này yêu cầu giảng viên phải không ngừng cập nhật tri thức, đổi mới phương pháp và ứng dụng hiệu quả công nghệ vào tổ chức dạy học.

Có thể khẳng định rằng, phát huy vai trò của giảng viên không chỉ là nâng cao trình độ chuyên môn mà còn là phát triển toàn diện năng lực sư phạm, năng lực nghiên cứu khoa học, năng lực ứng dụng công nghệ và phẩm chất nghề nghiệp, qua đó tạo động lực nâng cao chất lượng đào tạo.

2.2. Cơ sở thực tiễn về phát huy vai trò của giảng viên trong dạy học môn Bắn và Chỉ huy bắn

Những năm gần đây, Trường Sĩ quan Pháo binh đã tích cực triển khai nhiều chủ trương đổi mới giáo dục đào tạo theo định hướng phát triển phẩm chất và năng lực người học. Chương trình đào tạo từng bước được chuẩn hóa; nội dung môn học thường xuyên cập nhật phù hợp với sự phát triển của khoa học nghệ thuật quân sự; nhiều phương pháp dạy học tích cực được áp dụng; hoạt động thao trường, diễn tập, thực hành được tăng cường; cơ sở vật chất phục vụ đào tạo tiếp tục được đầu tư. Những điều kiện đó tạo nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng dạy học môn Bắn và Chỉ huy bắn.

Đội ngũ giảng viên cơ bản có bản lĩnh chính trị vững vàng, trình độ chuyên môn đáp ứng yêu cầu, nhiều đồng chí có kinh nghiệm thực tiễn trong huấn luyện, chỉ huy và nghiên cứu khoa học quân sự. Đây là yếu tố thuận lợi giúp quá trình truyền thụ kiến thức gắn với thực tiễn chiến đấu và huấn luyện của đơn vị.

Tuy nhiên, trước yêu cầu đổi mới giáo dục quân sự hiện nay vẫn còn một số vấn đề cần tiếp tục quan tâm. Một bộ phận giảng viên chưa thật sự mạnh dạn đổi mới phương pháp dạy học; việc tổ chức các hoạt động học tập phát triển năng lực còn chưa đồng đều; ứng dụng công nghệ số, phần mềm mô phỏng và học liệu điện tử chưa phát huy hết hiệu quả; khả năng xây dựng các tình huống chỉ huy sát thực tế chiến đấu giữa các giảng viên còn có sự khác biệt. Trong khi đó, học viên hiện nay có khả năng tiếp cận thông tin nhanh, yêu cầu cao về tính trực quan, tính tương tác và tính thực tiễn của bài giảng. Điều này đặt ra yêu cầu giảng viên phải không ngừng đổi mới để đáp ứng nhu cầu học tập ngày càng cao của người học.

Mặt khác, sự phát triển nhanh chóng của vũ khí công nghệ cao, tác chiến điện tử, chuyển đổi số trong quân sự và hệ thống chỉ huy hiện đại đang làm thay đổi sâu sắc phương thức sử dụng hỏa lực pháo binh. Điều đó đòi hỏi nội dung giảng dạy môn Bắn và Chỉ huy bắn phải được cập nhật thường xuyên, đồng thời yêu cầu giảng viên phải chủ động nghiên cứu, tự học và nâng cao năng lực chuyên môn để đáp ứng yêu cầu đào tạo trong điều kiện mới.

Những vấn đề trên cho thấy, phát huy vai trò của giảng viên là yêu cầu mang tính cấp thiết nhằm tạo bước chuyển biến mạnh mẽ về chất lượng dạy học, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo sĩ quan chỉ huy - tham mưu cấp phân đội trong giai đoạn hiện nay.

2.3. Các giải pháp phát huy vai trò của giảng viên trong nâng cao chất lượng dạy học môn Bắn và Chỉ huy bắn

2.3.1. Nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất nghề nghiệp và trách nhiệm của giảng viên

Trong các nhân tố quyết định chất lượng giáo dục quân sự, bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức và trách nhiệm nghề nghiệp của giảng viên luôn giữ vai trò nền tảng. Đối với giảng viên giảng dạy môn Bắn và Chỉ huy bắn, yêu cầu này càng có ý nghĩa đặc biệt bởi mọi nội dung giảng dạy đều hướng đến hình thành đội ngũ sĩ quan chỉ huy - tham mưu có đủ phẩm chất, năng lực và bản lĩnh để tổ chức, chỉ huy phân đội hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ trong mọi điều kiện.

Giảng viên trước hết phải thực sự là tấm gương về bản lĩnh chính trị, đạo đức, lối sống, tác phong quân nhân và phương pháp làm việc khoa học. Trong môi trường quân đội, quá trình giáo dục không chỉ diễn ra thông qua bài giảng mà còn được hình thành từ sự ảnh hưởng của nhân cách người thầy đối với học viên. Vì vậy, mỗi giảng viên cần thường xuyên tu dưỡng phẩm chất chính trị, giữ vững lập trường tư tưởng, tuyệt đối trung thành với Đảng, Tổ quốc và Nhân dân; tích cực học tập các nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và các chỉ thị, quy định của Quân đội về giáo dục - đào tạo.

Cùng với đó, giảng viên cần nâng cao tinh thần trách nhiệm trong từng khâu của quá trình dạy học. Việc chuẩn bị bài giảng phải được thực hiện công phu, khoa học, thường xuyên cập nhật các tài liệu mới, các kinh nghiệm thực tiễn huấn luyện, diễn tập và chiến đấu của lực lượng pháo binh trong nước cũng như trên thế giới. Mỗi bài giảng cần được thiết kế theo hướng phát triển năng lực người học, tránh lối truyền đạt đơn thuần theo giáo trình. Trong quá trình giảng dạy, giảng viên phải phát huy tính dân chủ, khuyến khích học viên trao đổi, phản biện, giải quyết vấn đề và vận dụng kiến thức vào xử trí các tình huống chỉ huy cụ thể.

Một nội dung quan trọng khác là xây dựng văn hóa nghề nghiệp của giảng viên quân đội. Điều này được thể hiện ở tinh thần cầu thị, ý thức tự học, tự bồi dưỡng, sẵn sàng tiếp thu những thành tựu mới của khoa học quân sự và khoa học giáo dục, đồng thời không ngừng hoàn thiện phong cách sư phạm. Chỉ khi giảng viên thực sự trở thành tấm gương về tri thức, nhân cách và tinh thần đổi mới thì mới có sức lan tỏa tích cực đến học viên, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.

2.3.2. Nâng cao năng lực chuyên môn, năng lực nghiên cứu khoa học và khả năng cập nhật tri thức mới

Trong bối cảnh khoa học quân sự phát triển nhanh chóng, năng lực chuyên môn của giảng viên không thể chỉ dừng lại ở việc nắm vững giáo trình hiện hành mà cần được mở rộng theo hướng cập nhật liên tục những thành tựu mới về nghệ thuật quân sự, tổ chức hỏa lực, chỉ huy tác chiến, công nghệ thông tin quân sự và chuyển đổi số trong lĩnh vực quốc phòng.

Đối với môn Bắn và Chỉ huy bắn, giảng viên phải làm chủ hệ thống kiến thức liên ngành gồm chiến thuật pháo binh, kỹ thuật bắn, khí tượng, trinh sát, thông tin liên lạc, bảo đảm kỹ thuật và công nghệ mô phỏng. Việc hiểu sâu bản chất của từng nội dung sẽ giúp giảng viên giải thích được các hiện tượng, hướng dẫn học viên xử trí linh hoạt những tình huống phức tạp thay vì chỉ thực hiện máy móc theo quy trình.

Bên cạnh trình độ chuyên môn, năng lực nghiên cứu khoa học cần được coi là tiêu chí quan trọng đánh giá chất lượng giảng viên. Thông qua nghiên cứu khoa học, giảng viên có điều kiện tổng kết thực tiễn huấn luyện, phát hiện những vấn đề mới, đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả đào tạo và bổ sung tri thức vào bài giảng. Mỗi đề tài nghiên cứu, bài báo khoa học, sáng kiến cải tiến mô hình học cụ hoặc phần mềm mô phỏng đều góp phần trực tiếp nâng cao chất lượng dạy học.

Để thực hiện tốt yêu cầu này, nhà trường cần xây dựng môi trường học thuật tích cực, khuyến khích giảng viên tham gia các hội thảo khoa học, các lớp tập huấn chuyên ngành, các chương trình trao đổi học thuật với các học viện, nhà trường trong và ngoài quân đội. Đồng thời, cần tăng cường hoạt động dự giờ, sinh hoạt chuyên môn, hội giảng và đánh giá đồng cấp nhằm tạo điều kiện để giảng viên học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau.

Một yêu cầu mới hiện nay là giảng viên cần có năng lực khai thác dữ liệu số, sử dụng trí tuệ nhân tạo, các cơ sở dữ liệu khoa học và các phần mềm hỗ trợ thiết kế bài giảng. Đây là xu hướng tất yếu nhằm nâng cao chất lượng nghiên cứu, tiết kiệm thời gian chuẩn bị bài và tăng cường tính hiện đại của hoạt động dạy học.

2.3.3. Đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát triển phẩm chất và năng lực học viên

Đổi mới phương pháp dạy học là giải pháp mang tính đột phá để nâng cao chất lượng môn Bắn và Chỉ huy bắn. Quan điểm giáo dục hiện đại xác định người học là trung tâm của quá trình đào tạo, trong khi giảng viên giữ vai trò thiết kế, tổ chức, hướng dẫn và hỗ trợ hoạt động học tập.

Đối với đặc thù của môn học, việc đổi mới phương pháp cần tập trung vào phát triển năng lực phân tích, tư duy chỉ huy, ra quyết định và giải quyết vấn đề. Thay vì dành phần lớn thời gian để giảng giải lý thuyết, giảng viên cần tăng cường xây dựng các tình huống chiến thuật, các bài tập mô phỏng, bài tập nhóm và các phiên thảo luận nhằm giúp học viên chủ động phân tích tình huống, đề xuất phương án và bảo vệ quyết định chỉ huy của mình.

Phương pháp dạy học theo tình huống đặc biệt phù hợp với môn Bắn và Chỉ huy bắn. Các tình huống được xây dựng cần bám sát thực tiễn huấn luyện và chiến đấu, có tính mở, có nhiều phương án giải quyết và yêu cầu học viên phải huy động tổng hợp kiến thức để đưa ra quyết định tối ưu. Trong quá trình đó, giảng viên đóng vai trò định hướng, phản biện và tổng kết kiến thức thay vì áp đặt đáp án duy nhất.

Song song với đó, cần đẩy mạnh phương pháp dạy học dự án, dạy học hợp tác và dạy học tích hợp. Học viên có thể được giao xây dựng kế hoạch tổ chức bắn, thiết kế phương án chỉ huy hỏa lực hoặc xử trí các tình huống hiệp đồng giữa pháo binh với các lực lượng khác. Những hoạt động này giúp hình thành năng lực làm việc nhóm, năng lực giao tiếp quân sự, tư duy hệ thống và khả năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn.

Đổi mới phương pháp kiểm tra, đánh giá cũng là nội dung quan trọng. Bên cạnh các bài kiểm tra lý thuyết truyền thống, cần tăng tỷ trọng đánh giá thông qua thực hành, xử trí tình huống, trình bày phương án chỉ huy, diễn tập và đánh giá theo năng lực. Việc sử dụng các bảng tiêu chí đánh giá (rubrics) sẽ giúp bảo đảm tính khách quan, minh bạch và định hướng học viên phát triển toàn diện.

2.3.4. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, mô phỏng và trí tuệ nhân tạo trong dạy học môn Bắn và Chỉ huy bắn

Chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi sâu sắc đối với giáo dục đại học nói chung và giáo dục quân sự nói riêng. Đối với môn Bắn và Chỉ huy bắn, ứng dụng công nghệ số không chỉ nâng cao hiệu quả truyền đạt kiến thức mà còn góp phần tạo lập môi trường học tập gần với điều kiện thực tiễn chiến đấu.

Giảng viên cần khai thác hiệu quả các phần mềm mô phỏng bắn, mô hình chiến trường số, bản đồ số, học liệu điện tử và hệ thống quản lý học tập trực tuyến để tổ chức các hoạt động dạy học đa dạng. Thông qua các phần mềm mô phỏng, học viên có thể luyện tập nhiều lần các thao tác tính toán, chỉ huy và xử trí tình huống mà không phụ thuộc hoàn toàn vào điều kiện thao trường, tiết kiệm thời gian, kinh phí và bảo đảm an toàn.

Bên cạnh đó, trí tuệ nhân tạo đang mở ra nhiều cơ hội mới cho giáo dục quân sự. Giảng viên có thể sử dụng các công cụ AI để hỗ trợ xây dựng ngân hàng câu hỏi, thiết kế tình huống mô phỏng, phân tích kết quả học tập, cá thể hóa nội dung học tập và hỗ trợ học viên tự học. Tuy nhiên, việc ứng dụng AI cần được thực hiện có chọn lọc, bảo đảm an toàn thông tin quân sự, tuân thủ các quy định về bảo mật và không thay thế vai trò quyết định của giảng viên trong quá trình giáo dục.

Ngoài ra, cần xây dựng hệ thống học liệu số chuyên ngành gồm video thao tác mẫu, bài giảng điện tử, ngân hàng tình huống chỉ huy, cơ sở dữ liệu về các bài học kinh nghiệm trong huấn luyện và chiến đấu của pháo binh. Đây sẽ là nguồn tài nguyên quan trọng giúp học viên học tập mọi lúc, mọi nơi, đồng thời hỗ trợ giảng viên đổi mới phương pháp giảng dạy.

2.3.5. Tăng cường gắn giảng dạy với thực tiễn huấn luyện, diễn tập và xây dựng đơn vị

Một trong những nguyên tắc cơ bản của giáo dục quân sự là gắn lý luận với thực tiễn. Hiệu quả giảng dạy môn Bắn và Chỉ huy bắn chỉ thực sự được khẳng định khi học viên có khả năng vận dụng kiến thức vào tổ chức chỉ huy, điều hành hỏa lực và giải quyết các nhiệm vụ cụ thể sau khi ra trường.

Để thực hiện mục tiêu đó, giảng viên cần thường xuyên nghiên cứu thực tiễn huấn luyện tại các đơn vị pháo binh, tham gia các cuộc diễn tập, hội thi, hội thao và các hoạt động tổng kết thực tiễn nhằm cập nhật những kinh nghiệm mới vào bài giảng. Mỗi tình huống thực tiễn được đưa vào giảng dạy sẽ giúp học viên hiểu rõ hơn mối liên hệ giữa lý thuyết và thực tiễn, đồng thời phát triển tư duy chỉ huy linh hoạt.

Nhà trường cần tăng cường phối hợp với các đơn vị trong toàn quân để tổ chức các đợt thực tế, tham quan, thực tập và diễn tập hiệp đồng. Thông qua các hoạt động này, giảng viên và học viên có điều kiện tiếp cận với trang bị, khí tài, phương thức tổ chức chỉ huy và yêu cầu nhiệm vụ của đơn vị, từ đó điều chỉnh nội dung và phương pháp đào tạo phù hợp hơn với thực tiễn.

Bên cạnh đó, cần phát huy vai trò của các sĩ quan có nhiều kinh nghiệm thực tiễn trong việc tham gia báo cáo chuyên đề, trao đổi học thuật, hướng dẫn xử trí các tình huống điển hình. Sự kết hợp giữa kinh nghiệm thực tiễn của đơn vị và tri thức khoa học của nhà trường sẽ góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, tạo sự thống nhất giữa đào tạo và sử dụng cán bộ sau tốt nghiệp.

3. Kết luận

Phát huy vai trò của giảng viên là giải pháp có ý nghĩa quyết định trong nâng cao chất lượng dạy học môn Bắn và Chỉ huy bắn tại Trường Sĩ quan Pháo binh. Trong bối cảnh đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam tinh, gọn, mạnh, tiến lên hiện đại và yêu cầu phát triển nguồn nhân lực quân sự chất lượng cao, đội ngũ giảng viên cần không ngừng nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất nghề nghiệp, trình độ chuyên môn, năng lực nghiên cứu khoa học, năng lực ứng dụng công nghệ số và phương pháp sư phạm hiện đại.

Những giải pháp được đề xuất trong bài viết có mối quan hệ chặt chẽ, bổ sung và hỗ trợ lẫn nhau, tạo thành hệ thống đồng bộ nhằm phát huy toàn diện vai trò của giảng viên. Khi được triển khai thống nhất từ cấp nhà trường, khoa chuyên ngành đến từng giảng viên sẽ góp phần nâng cao chất lượng bài giảng, phát triển năng lực người học, tăng cường khả năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn và hình thành đội ngũ sĩ quan chỉ huy - tham mưu cấp phân đội có phẩm chất chính trị vững vàng, trình độ chuyên môn cao, tư duy chỉ huy hiện đại và năng lực hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao.

Trong thời gian tới, cùng với sự phát triển của khoa học quân sự, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo, việc tiếp tục nghiên cứu đổi mới phương pháp giảng dạy, hoàn thiện mô hình đào tạo theo tiếp cận năng lực và xây dựng đội ngũ giảng viên chất lượng cao sẽ là yêu cầu mang tính chiến lược, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo của Trường Sĩ quan Pháo binh, đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới./.

 

Tài liệu tham khảo

[1]. Ban Chấp hành Trung ương Đảng. (2013). Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế. Hà Nội.

[2]. Bộ Chính trị. (2022). Nghị quyết số 05-NQ/TW ngày 17/01/2022 về tổ chức Quân đội nhân dân Việt Nam giai đoạn 2021-2030 và những năm tiếp theo. Hà Nội.

[3]. Bộ Quốc phòng. (2023). Điều lệnh công tác nhà trường Quân đội nhân dân Việt Nam. Hà Nội: Nhà xuất bản Quân đội nhân dân.

[4]. Đảng Cộng sản Việt Nam. (2026). Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV. Hà Nội: Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật.

[5]. Quốc hội. (2018). Luật Giáo dục đại học (Luật số 34/2018/QH14 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục đại học). Hà Nội.

 

ENHANCING THE ROLE OF LECTURERS IN IMPROVING THE QUALITY OF TEACHING THE SUBJECT "FIRING AND FIRE COMMAND"

 

Abstract

In the context of the Vietnam People's Army accelerating its modernization, improving the quality of officer education has become an urgent requirement. The subject "Firing and Fire Command" plays a decisive role in developing cadets' competencies in organizing, commanding, controlling firepower, and handling combat situations. The quality of instruction depends not only on curricula and facilities but also on lecturers' professional competence, pedagogical methods, and sense of responsibility. This paper clarifies the theoretical foundation, analyzes current practices, and proposes solutions to strengthen lecturers' roles in improving the teaching quality of the subject "Firing and Fire Command", thereby contributing to the training of competent platoon and company-level command officers.

Keywords: lecturer; Firing and Fire Command; teaching quality; command officers; Artillery Officer College.

 

Ý kiến bạn đọc
HỘI CỰU GIÁO CHỨC VIỆT NAM – NGUỒN NHÂN LỰC CHẤT LƯỢNG CAO TRONG TỔ CHỨC THỰC HIỆN QUAN ĐIỂM HỌC TẬP SUỐT ĐỜI
PGS.TS Trần Đình Tuấn Hội Cựu Giáo chức Việt Nam Email: [email protected] Tóm tắt: Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng tiếp tục khẳng định phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, xây dựng xã hội học tập và thúc đẩy học tập suốt đời là một trong những động lực quan trọng để phát triển đất nước nhanh và bền vững trong kỷ nguyên mới. Trong bối cảnh đó, đội ngũ trí thức thuộc Hội Cựu Giáo chức Việt Nam là lực lượng có nhiều kinh nghiệm, tri thức, uy tín xã hội và tâm huyết với sự nghiệp giáo dục, có thể đóng góp tích cực vào việc tuyên truyền, quán triệt và tổ chức thực hiện chủ trương học tập suốt đời. Bài báo phân tích cơ sở lý luận, cơ sở chính trị và thực tiễn về vai trò của đội ngũ trí thức thuộc Hội Cựu Giáo chức Việt Nam; đánh giá những kết quả, hạn chế trong quá trình phát huy vai trò của lực lượng này; đồng thời đề xuất hệ thống giải pháp nhằm phát huy hiệu quả nguồn lực trí thức cao tuổi trong xây dựng xã hội học tập, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển giáo dục và phát triển con người Việt Nam theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. Từ khóa: học tập suốt đời; xã hội học tập; Hội Cựu Giáo chức Việt Nam; đội ngũ trí thức; Đại hội XIV của Đảng.
       PGS.TS Nguyễn Gia Cầu                                                                     Viện NCHTPT Giáo dục Tóm tắt: Bài viết phân tích một số tiền đề lí luận về tư tưởng “thực học, thực nghiệp, dạy tốt, học tốt” trong bối cảnh đổi mới quan lí giáo dục theo Nghị quyết 29/NQ-TW ngày 4/11/2023 của BCHTW Đảng. Đồng thời dưới góc độ quản lí giáo dục, tác giả cũng nêu một số giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo. Các giải pháp đó có cơ sở lí luận và thực tiễn, có tính khả thi cao.  
Hòa trong không khí tưng bừng của cả nước chào mừng tri ân các nhà giáo, vừa qua THCS-THPT Newton long trọng tổ chức “Lễ kỷ niệm 40 năm ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11” nhằm tôn vinh những thầy giáo, cô giáo đang từng ngày từng giờ say sưa trên bục giảng để cống hiến to lớn cho sự nghiệp trồng người.
Khi nói về công lao của những thầy, cô giáo đối với sự nghiệp giáo dục miền núi Nghệ An, không thể không nói đến cố Nhà giáo Ưu tú Lô Xuân Minh – cố Hiệu trưởng Trường THSP Miền núi Nghệ An.
Hằng năm, cứ vào mùa khai trường, vào những ngày của tháng 11, trong tâm trí tôi lại sống dậy mạnh mẽ những kỉ niệm vui buồn, sâu sắc của một thuở đi dạy học nhiều gian nan vất vả, nhiều khó khăn và thương nhớ. Với tôi, tình cảm tôn sư trọng đạo, đạo lí tôn sư trọng đạo luôn luôn âm thầm, sâu lắng nhưng cũng hết sức mạnh mẽ và cao cả. Xin chia sẻ đôi điều về những ngày thương khó của một thuở đi dạy học như là sự tri ân đối với nghề nghiệp cao quý mà mình đã mang duyên nợ suốt cả cuộc đời. Và, cũng từ những ngày dạy học thương khó đó rút ra được những suy ngẫm sâu sắc về truyền thống tôn sư trọng đạo trong dòng chảy văn hóa Việt.                           
Ngày 03/11/ 2022 Hội Cựu Giáo chức tỉnh Lạng Sơn tổ chức Hội nghị biểu dương hội viên tiêu biểu và Kỷ niệm 40 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 - 20/11/2022)
Ngày 01/11/2022 Hội Cựu Giáo chức Học viện Ngân Hàng tổ chức Đại hội lần thứ 2 nhiệm kỳ 2022 -2027tại hội trường lớn Học viện Ngân hàng. Dự Đại hội có 158/235 hội viên đã được triệu tập. Đại hội vinh dự được đón tiếp các đại biểu, khách mời đại diện cho Hội Cựu giáo chức Việt Nam, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Công đoàn Ngân hàng Việt Nam, Lãnh đạo Học viện Ngân Hàng.  
GCVN: Kì thi Học sinh giỏi các môn văn hóa và khoa học được tổ chức thường niên là một hoạt động chuyên môn quan trọng nhằm đánh giá chất lượng giáo dục mũi nhọn của các trường THCS.
Dạy học trực tuyến là phương thức dạy học từ xa với sự hỗ trợ của công nghệ thông tin, người dạy và người học thực hiện các hoạt động tương tác với nhau thông qua màn hình ảo nhằm thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ dạy học theo chương trình, kế hoạch đã xác định. Cơ sở khoa học của dạy học trực tuyến là các luận điểm triết học duy vật biện chứng về quy luật nhận thức của người học và những thành tựu của Tâm lý học, Giáo dục học hiện đại. Dạy học trực tuyến là xu thế tất yếu của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, của quá trình chuyển đổi số trong lĩnh vực giáo dục.
Kính lễ với người thầy là truyền thống đạo lý tốt đẹp của người Việt ta. Từ xa xưa người Việt hầu như ai từng đi học cũng đều thuộc câu ca: “Muốn sang thì bắc cầu kiều / Muốn con hay chữ thì yêu lấy thầy”. Yêu kính thầy cô, quý trọng tri thức và vì thế vị trí của người thầy luôn được đặt rất cao trong nấc thang xã hội. Theo đà phát triển của xã hội, một số quan niệm không còn phù hợp trong xã hội hiện đại; trong đó liên quan đến môi trường giáo dục, người học có thêm nhiều phương thức, tự do hơn trong học tập. Vai trò, vị thế của người thầy và quan hệ giữa thầy cô với học sinh, với cha mẹ học sinh cũng có những thay đổi. Giáo dục không còn đơn thuần một chiều, thụ động.
Hệ thống giáo dục 4.0 áp dụng những thành tựu khoa học công nghệ tiên tiến, trên 3 ứng dụng: Một là, sử dụng các thiết bị thông minh để hỗ trợ cho giáo dục và đào tạo. Hai là, tổ chức các khóa học trực tuyến thông qua mạng Internet. Ba là, ứng dụng sáng tạo mở, kết hợp người học và máy tính để thực hiện các nhiệm vụ học tập sáng tạo.
Sáng ngày 18/10/2022, chương trình Báo cáo Dự án “Văn học sáng tạo” mùa 2 của thầy và trò trường TH - THCS Pascal (Q. Bắc Từ Liêm, Hà Nội) đã diễn ra thành công tốt đẹp. Các bạn học sinh với diễn xuất ấn tượng đã mang tới buổi báo cáo những tiểu phẩm sân khấu hóa đặc sắc được lấy cảm hứng từ các bài thơ, trường ca của nhà thơ Trần Đăng Khoa  và tái hiện lại trên sân khấu. Bên cạnh đó, các bạn học sinh đã cùng tham gia hoạt động trải nghiệm trưng bày, trao đổi sách vô cùng thú vị và bổ ích.
Đam mê công nghệ thông tin thôi thúc Nguyễn Văn Hiệp xin nghỉ việc, dành toàn thời gian học lập trình online ở tuổi 25 và chuyển nghề sau ba tháng.
Sau 5 ngày làm việc khẩn trương, nghiêm túc, nhiệt tình, trách nhiệm và hiệu quả, sáng 11/10/2022, Học viện Báo chí và Tuyên truyền phối hợp với Trung tâm Kiểm định chất lượng giáo dục, Đại học Vinh tổ chức Lễ Bế mạc đợt khảo sát chính thức đánh giá chất lượng giáo dục 04 chương trình đào tạo trình độ đại học các ngành: Chủ nghĩa xã hội khoa học, Lịch sử Đảng cộng sản Việt Nam, Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước, Kinh tế chính trị.
GD&TĐ - Hàng loạt giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục Tiểu học đã được ngành giáo dục Lào Cai đưa ra để các nhà trường triển khai, tháo gỡ.
GD&TĐ - Giờ dạy có sự hài hòa giữa lý thuyết, bài tập, thực hành để học sinh nắm vững nội dung cốt lõi nhưng không được cắt xén hay giảm tiết môn học.
Điện ảnh là ngành được xác định là tiên phong trong công nghiệp văn hóa ở Việt Nam. Làm sao để Điện ảnh phát triển, thực sự đem lại GDP, quảng bá văn hóa con người Việt Nam ra thế giới, chúng tôi đã có cuộc trò chuyện với ông Vi Kiến Thành- Cục trưởng Cục Điện ảnh để làm rõ hơn vấn đề này.
Bộ Văn hóa, thể thao và du lịch Hàn Quốc mới đây cho biết nhạc hội văn hóa đầu tiên trong khuôn khổ triển lãm K Expo Vietnam 2022 đã diễn ra tại thủ đô Hà Nội, mở màn cho sự kiện giao lưu văn hóa giữa Hàn Quốc và Việt Nam.
Văn hóa giao thông có lẽ là thuật ngữ được nhiều người nhắc đến từ người tham gia giao thông cho đến các bạn học sinh khi còn ngồi ghế của nhà trường. Nhưng để hiểu văn hóa giao thông là gì? Và tham gia như thế nào để thể hiện sự văn hóa thì không phải ai cũng nắm rõ được. Hãy cùng Anycar tìm hiểu rõ vấn đề này qua bài viết này nhé!
(DNTO) - Trong giai đoạn hiện nay, rất nhiều doanh nghiệp vẫn chưa thành công trong chiến lược chuyển đổi số bởi rất nhiều nguyên nhân. Nhiều doanh nghiệp cho biết hiện tiến trình chuyển đổi số đang rất chậm do thiếu vốn, thiếu nguồn nhân lực và cả đơn vị cung cấp giải pháp.
(DNTO) - Tuần qua, bộ 3 cổ phiếu thép “đình đám” là CTCP Tập đoàn Hòa Phát HPG (+10,5%), Công ty Cổ phần Thép Nam Kim NKG (+14.9%), Công ty Cổ phần Tập đoàn Hoa Sen HSG (+19,9%), đều ghi nhận mức tăng khá ấn tượng.
GD&TĐ - Nếu nhiễm lại một tuýp virus dengue khác, bệnh nhân có thể bị nặng hơn, dễ trở thành sốt xuất huyết dengue hoặc sốc dengue.
GD&TĐ - Chào mừng 92 năm ngày phụ nữ Việt Nam, Công đoàn Formosa Hà Tĩnh tổ chức giải kéo co cho nữ công nhân với những trận đấu hấp dẫn, kịch tính.
Thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Bình Minh vừa ký ban hành Nghị định số 83/2022/NĐ-CP ngày 18/10/2022 quy định về nghỉ hưu ở tuổi cao hơn đối với cán bộ, công chức giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý.
GD&TĐ - Một siêu thị Điện Máy Xanh ở TP. Đà Nẵng đã bị mất 130 chiếc điện thoại trị giá hơn 1,2 tỷ đồng khi cho người dân vào tránh lụt đêm 14/10.
GD&TĐ - Đầu năm 2022, khoảng 75% trường học ở Mỹ yêu cầu học sinh, giáo viên đeo khẩu trang khi học trực tiếp, theo số liệu từ Trung tâm Thống kê Giáo dục quốc gia. Đến trước khi nghỉ hè, con số này giảm xuống 15%.
GD&TĐ - Trường ĐH Oxford, Anh, tiếp tục đứng đầu danh sách trường đại học thế giới năm 2023 của THE trong 7 năm liên tiếp.
GD&TĐ -Tại Hàn Quốc, chương trình giáo dục phổ thông không tổ chức dạy thể dục cho học sinh lớp 1 và lớp 2, những năm đầu tiểu học.
GD&TĐ - Nhiều gia đình khó khăn tại Indonesia buộc phải cho con nghỉ học do không đủ khả năng chi trả học phí.
GD&TĐ - Trung Quốc đang cần hàng triệu công nhân lành nghề để duy trì hoạt động của nền kinh tế như thợ sửa ô tô, chữa điện lạnh, kỹ thuật viên máy tính… Tuy nhiên, hệ thống giáo dục nghề nghiệp nước này đã rơi vào tình trạng hỗn loạn, khiến nền kinh tế của họ không đủ khả năng để thay thế hàng triệu người có tay nghề cao sắp nghỉ hưu trong bối cảnh dân số già và lực lượng lao động bị thu hẹp.
20 năm qua đã có rất nhiều ý kiến tâm huyết của cá nhân hoặc tập thể các nhà giáo dục, các nhà khoa học trong và ngoài nước đóng góp cho sự nghiệp GD-ĐT nước nhà. Có thể kể một số kiến nghị chính sau đây: Kiến nghị của Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam cuối năm 1996(2), 2000(3), 2005(4); Kiến nghị của Đại tướng Võ Nguyên Giáp năm 2004-2006(5); Kiến nghị của 24 GS và nhà khoa học trong và ngoài nước do GS Hoàng Tụy chủ biên năm 2004(6); Đề án kiến nghị của nhóm trí thức người Việt ở nước ngoài do GS Vũ Quang Việt chủ biên năm 2005(7); Báo cáo “lựa chọn thành công” trong đó có một phần đánh giá về GD-ĐT của nhóm GS và chuyên gia thuộc trường Đại học Harvard trình trực tiếp thủ tướng cuối năm 2007(8); Kiến nghị của nhóm nghiên cứu đề tài khoa học cấp Nhà nước do bà Nguyễn Thị Bình làm chủ nhiệm 2008(9); Riêng mảng cơ cấu hệ thống giáo dục nói chung và hệ thống dạy nghề nói riêng có kiến nghị năm 2011(10) của Đặng Danh Ánh và một số kiến nghị của 30 nhà khoa học trong và ngoài nước đã được in thành sách năm 2007(11).