NÂNG CAO NĂNG LỰC NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CHO HỌC VIÊN ĐÀO TẠO SĨ QUAN CHỈ HUY THAM MƯU LỤC QUÂN CẤP PHÂN ĐỘI Ở TRƯỜNG SĨ QUAN LỤC QUÂN 2 HIỆN NAY

Nguyễn Đức Toại - Nguyễn Ngọc Khôi

Trường Sĩ quan Lục quân 2

Email: [email protected]

Tóm tắt: Nghiên cứu khoa học là một trong những nhiệm vụ chính trị trung tâm của Trường Sĩ quan Lục quân 2. Việc nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học cho học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội góp phần phát triển tư duy sáng tạo, kỹ năng và kinh nghiệm nghiên cứu khoa học, giúp học viên hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao. Để nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học của học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường Sĩ quan Lục quân 2 cần triển khai đồng bộ và hiệu quả các nội dung và giải pháp.

Từ khóa: Trường Sĩ quan Lục quân 2; nghiên cứu khoa học; học viên.

1. Đặt vấn đề

Nghiên cứu khoa học (NCKH) là một trong những nhiệm vụ chính trị trung tâm của Trường Sĩ quan Lục quân 2 (SQLQ2). Hoạt động này góp phần làm sáng tỏ những vấn đề lý luận, thực tiễn của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, xây dựng Quân đội, Nhà trường; nghiên cứu, phát triển lý luận; đấu tranh chống tư tưởng sai trái, thù địch, bảo vệ trận địa tư tưởng của Đảng; làm cơ sở nâng cao tri thức cho cán bộ, giảng viên, học viên... đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục, đào tạo và phát triển khoa học công nghệ trong tình hình mới. Bồi dưỡng năng lực NCKH cho học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường SQLQ2 hiện nay là hoạt động trực tiếp góp phần phát triển tư duy sáng tạo, nâng cao kỹ năng, kinh nghiệm NCKH, giúp học viên hoàn thành tốt nhiệm vụ giáo dục, đào tạo và NCKH, là cơ sở hình thành các phẩm chất cần thiết của người cán bộ cấp phân đội.

2. Nội dung nghiên cứu

2.1.Thực trạng công tác nghiên cứu khoa học của học viên đào tạo sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường Sĩ quan Lục quân 2

Nhận thức sâu sắc vị trí, vai trò của hoạt động NCKH và sự cần thiết nâng cao năng lực NCKH của học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội, những năm qua, Đảng ủy, Ban Giám hiệu Nhà trường, cấp ủy, chỉ huy các cấp đã thường xuyên đề cao trách nhiệm, có nhiều chủ trương, biện pháp lãnh đạo, chỉ đạo nâng cao năng lực NCKH cho học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội sát thực, hiệu quả. Vì vậy, năng lực NCKH của học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội đã có sự phát triển nhất định. Đại đa số học viên đã bước đầu hình thành phương pháp nghiên cứu, biết vận dụng kiến thức, kỹ năng vào hoạt động NCKH. Tuy nhiên, trước những yêu cầu đòi hỏi phát triển của thực tiễn, năng cao năng lực NCKH của học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường SQLQ2 thời gian qua vẫn còn bộc lộ những hạn chế, bất cập về nhận thức, trách nhiệm, nhiều nội dung chưa sát đối tượng, còn mang tính hình thức, năng lực NCKH của học viên còn bộc lộ những hạn chế như: còn lúng túng trong lựa chọn vấn đề và thiết kế nghiên cứu; hạn chế sử dụng phương pháp, kinh nghiệm trong khảo sát thực tiễn, xử lý thông tin, triển khai... dẫn đến kết quả NCKH chưa tương xứng với tiềm năng. Tỷ lệ học viên tham gia nghiên cứu tăng lên nhưng tính thụ động trong học tập và nghiên cứu vẫn chưa được cải thiện đáng kể; năng lực tư duy lý luận, phương pháp NCKH, cũng như thực tiễn nghiên cứu ứng dụng đối với hoạt động này còn một số bất cập.

2.2 Một số giải pháp nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học của học viên đào tạo sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường Sĩ quan Lục quân 2 hiện nay

Để nâng cao năng lực NCKH cho học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường SQLQ2 các tổ chức, các lực lượng tham gia nâng cao cần quán triệt, thực hiện đồng bộ, sáng tạo, hiệu quả các giải pháp sau:

Một là, thường xuyên giáo dục nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp trong Nhà trường và các lực lượng tham gia nâng cao năng lực NCKH cho học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường Sĩ quan Lục quân 2

Đây là giải pháp cơ bản, quan trọng hàng đầu chi phối tới các giải pháp khác và trực tiếp tác động tới việc nâng cao năng lực NCKH của học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường Sĩ quan Lục quân 2 hiện nay. Nhận thức đúng thì hành động đúng, nhận thức đúng là cơ sở để các hoạt động thực tiễn diễn ra có chất lượng và đạt hiệu quả.

Theo đó, để nâng cao nhận thức của cấp ủy, chỉ huy các cấp ở các đơn vị quản lý học viên và các lực lượng tham gia nâng cao năng lực NCKH của học viên cần tập trung nâng cao nhận thức về vị trí, vai trò của hoạt động NCKH của học viên đối với công tác giáo dục, đào tạo, NCKH, xây dựng các đơn vị vững mạnh toàn diện "Mẫu mực, tiêu biểu". Đó là trách nhiệm của mọi chủ thể, mọi tổ chức, lực lượng. Cấp ủy, tổ chức đảng các cấp, đặc biệt là Đảng ủy Tiểu đoàn và các chi bộ trong Tiểu đoàn thường xuyên giáo dục quán triệt mục tiêu, yêu cầu đào tạo của Trường SQLQ2 cho học viên. Giúp cho học viên có nhận thức đúng, trách nhiệm cao trong phát huy tính tích cực, chủ động tham gia NCKH. Chất lượng NCKH là tiêu chí quan trọng để đánh giá năng lực thực hành và kết quả hoàn thành nhiệm vụ học viên cũng như là mức độ hoàn thành nhiệm vụ của đơn vị. Vì vậy, cần xác định rõ chỉ tiêu tham gia NCKH cho học viên và phân công giao nhiệm vụ rõ ràng về kết quả học viên phải đạt được. Từ đó, các chủ thể có nhận thức đúng đắn hơn về công tác NCKH để chủ động, sáng tạo hơn trong việc nâng cao và tự nâng cao năng lực NCKH của học viên trong các Tiểu đoàn quản lý học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội, góp phần nâng cao chất lượng công tác giáo dục, đào tạo của Tiểu đoàn, xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện “Mẫu mực tiêu biểu”. Đồng thời, cấp ủy, chỉ huy các cấp cần tiếp tục giáo dục nâng cao nhận thức vai trò, trách nhiệm, quyền hạn trong nâng cao năng lực NCKH của học viên; nâng cao nhận thức, trách nhiệm cho học viên trong học tập và NCKH. Giáo dục nâng cao nhận thức, trách nhiệm cho học viên đòi hỏi phải có thời gian, nội dung, hình thức, biện pháp phù hợp, có sự phối, kết hợp của mọi lực lượng trong và ngoài đơn vị cùng tiến hành. Các chủ thể, đặc biệt là Đảng ủy, chi bộ, chỉ huy các cấp ở các Tiểu đoàn quản lý học viên phải tiếp tục giáo dục quán triệt tạo sự chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của học viên. Phát huy vai trò tiền phong, gương mẫu và trách nhiệm của học viên trong việc tự giáo dục, quán triệt, nâng cao nhận thức, trách nhiệm đối với nâng cao năng lực NCKH của bản thân. Trên cơ sở đó, học viên nhận thức rõ vai trò, trách nhiệm của mình vừa là chủ thể, vừa là đối tượng nâng cao năng lực NCKH. Vận dụng linh hoạt các nội dung và hình thức giáo dục cho hợp lý, giáo dục gắn với giao nhiệm vụ để học viên phát huy hết vai trò, trách nhiệm của bản thân trong việc tích lũy tri thức khoa học và nâng cao kỹ năng tham gia các hoạt động thực tiễn NCKH.

Hai là, xác định đúng nội dung, vận dụng linh hoạt các hình thức, biện pháp nâng cao năng lực NCKH cho học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường SQLQ2

Đây là giải pháp mang tính đột phá, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong nâng cao năng cao năng lực NCKH cho học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường SQLQ2. Nội dung, hình thức, biện pháp nâng cao năng lực NCKH của học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường SQLQ2 luôn có quan hệ chặt chẽ với nhau, sự phù hợp của các yếu tố này giúp cho các chủ thể tác động trực tiếp vào quá trình nâng cao năng lực NCKH của học viên đạt hiệu quả.

Thứ nhất, xác định đúng nội dung nâng cao năng lực NCKH của học viên Trường SQLQ2 hiện nay. Nội dung nâng cao năng lực NCKH của học viên là tổng thể các tri thức của học viên trong đó bao gồm tri thức lý luận và tri thức kinh nghiệm, đặc biệt coi trọng tri thức NCKH, tri thức lý luận khoa học và tri thức thực nghiệm khoa học. Đồng thời nâng cao khả năng thực nghiệm khoa học của học viên hình thành kỹ năng, kỹ xảo trong các khâu, các bước của hoạt động NCKH, từ việc xác định vấn đề nghiên cứu, tìm tài liệu, xử lý thông tin, xây dựng đề cương... Việc xác định nội dung nâng cao năng lực NCKH của học viên là hoạt động đòi hỏi tính toàn diện, trên tất cả các mặt, tác động tới cả nhận thức và hành động của học viên. Nội dung nâng cao phải bao hàm cả về tri thức NCKH và kỹ năng, kinh nghiệm NCKH của học viên, tránh tuyệt đối hóa hay xem nhẹ bất cứ nội dung nào. Xác định đúng nội dung nâng cao năng lực NCKH của học viên cần phải chính xác, phù hợp với đối tượng. Đây là trách nhiệm của các chủ thể, đặc biệt là Đảng ủy Nhà trường; cấp ủy, tổ chức đảng các cấp thuộc Đảng bộ Trường SQLQ2, trực tiếp là Đảng ủy Tiểu đoàn, chi ủy, chi bộ đại đội học viên. Căn cứ vào tình hình thực tiễn của đơn vị, năng lực của học viên, thông qua sơ, tổng kết việc tham gia NCKH của học viên để xác định những nội dung mà học viên còn yếu, còn thiếu để tiến hành các biện pháp nâng cao năng lực NCKH cho học viên. Chủ động hướng dẫn, bồi dưỡng và giúp đỡ học viên trong việc trau dồi kiến thức, kinh nghiệm thực nghiệm khoa học. Đồng thời học viên cần phát huy vai trò vừa là đối tượng tác động, vừa là chủ thể của nâng cao năng lực NCKH. Quán triệt sâu sắc quan điểm khách quan, toàn diện trong thực hiện, nội dung được xác định phải phù hợp yêu cầu của công tác giáo dục, đào tạo, yêu cầu của công tác NCKH và phù hợp với khả năng tiến hành của các chủ thể và khả năng lĩnh hội của học viên.

Thứ hai, vận dụng linh hoạt các hình thức, biện pháp nâng cao năng lực NCKH của học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường SQLQ2 hiện nay. Trên cơ sở xác định nội dung nâng cao năng lực NCKH của học viên cần phải vận dụng một cách đồng bộ, có hiệu quả các hình thức, biện pháp. Dưới hoạt động lãnh đạo, chỉ đạo, hướng dẫn của cấp ủy, chỉ huy các cấp, các cơ quan có liên quan, cần phải tiến hành đa dạng và linh hoạt các hình thức, biện pháp. Trong đó, chú trọng vào các hoạt động thực tiễn như tổ chức các buổi tọa đàm, hội thảo khoa học, trao đổi kinh nghiệm, kỹ năng NCKH của học viên, thông qua các lớp tập huấn về kỹ năng, tay nghề thực nghiệm khoa học, tổ chức các hoạt động thi đua. Tổ chức các hoạt động ngoại khóa bồi dưỡng tri thức, kinh nghiệm khoa học cho học viên, tạo điều kiện về không gian và thời gian cho học viên trong tham gia các hoạt động thực tiễn NCKH. Đồng thời, cần phải có công tác đánh giá, sơ, tổng kết rút kinh nghiệm về chất lượng tham gia NCKH của học viên, tìm ra những điểm còn hạn chế trong công tác lãnh đạo và tổ chức thực hiện các nội dung, biện pháp và những thiếu sót về năng lực trình độ của học viên trong thực tiễn NCKH. Chú trọng các hoạt động tự học, tự nghiên cứu của học viên, tạo điều kiện thuận lợi về không gian, thời gian và cơ sở vật chất cho học viên để học phát huy hết khả năng, cùng với đó tăng cường các biện pháp kiểm tra của chỉ huy các cấp, để việc tự nâng cao năng lực NCKH của học viên đạt hiệu quả và chất lượng.

Ba là, tổ chức tốt các hoạt động thực tiễn nâng cao năng lực NCKH của học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội ở Trường SQLQ2 hiện nay

Hoạt động thực tiễn là môi trường thuận lợi giúp mỗi học viên tự khẳng định mình, hình thành nhận thức đúng đắn, tự giác phấn đấu vươn lên, phát triển khả năng phương pháp tư duy sáng tạo để thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ. Thực tiễn không chỉ là nơi kiểm nghiệm, đánh giá nhận thức, năng lực của mỗi học viên, mà còn là nơi hiện thực sinh động, kích thích lòng say mê, nhiệt tình, sáng tạo của họ. Càng tham gia nhiều hoạt động thực tiễn bao nhiêu, những vấn đề mới càng nảy sinh bấy nhiêu và càng thôi thúc họ tích cực nghiên cứu, tìm tòi, khám phá những tri thức mới.

+ giao nhiệm vụ, động viên, khích lệ học viên tham gia NCKH. Hình thức này giúp học viên chủ động, chuẩn bị tâm lý sẵn sàng, hình thành tính tích cực, sáng tạo; giúp học viên nắm vững các nhiệm vụ NCKH mình có thể đảm nhận. Người chỉ huy có thể lập kế hoạch giao cho học viên về nội dung NCKH. Trong năm học, từng nhiệm vụ cụ thể, trên cơ sở nội dung, chương trình đào tạo, các cơ quan chức năng, khoa giáo viên, đội ngũ cán bộ chỉ huy phải có sự kết hợp chặt chẽ; xác định nội dung, xây dựng kế hoạch và tổ chức tốt hoạt động thực tiễn cho học viên và thường xuyên theo dõi động viên, giúp đỡ học viên thực hiện đúng nội dung kế hoạch đã xác định.

+ tổ chức cho học viên thực hành NCKH. Thông qua quá trình chuẩn bị, thực hành nghiên cứu các đề tài khoa học, chuyên đề, bài báo, tham luận học viên sẽ hình thành, củng cố và phát triển toàn diện các kỹ năng NCKH dưới sự hướng dẫn của cán bộ quản lý và giảng viên. Để thực hiện tốt vấn đề này, người chỉ huy đơn vị cần phải quán triệt yêu cầu về các hoạt động NCKH ở Nhà trường cũng như trong Quân đội. Thường xuyên quan tâm động viên, nhắc nhở, đôn đốc việc thực hiện kế hoạch nghiên cứu đã xác định. Kịp thời biểu dương những cá nhân có thành tích tốt trong việc NCKH. Tổ chức hướng dẫn cho học viên thực hiện khóa luận tốt nghiệp với tính chất là một công trình khoa học độc lập, ứng dụng toàn bộ kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm vào thực hiện. Thông qua từng bước, từng giai đoạn của quá trình thực hiện khóa luận, học viên vừa hoàn thành nhiệm vụ học tập, vừa được nâng cao các khả năng NCKH. Qua mỗi bước, mỗi giai đoạn thực hiện khóa luận, học viên sẽ tự học hỏi, tích lũy kinh nghiệm, hoàn thiện năng lực NCKH của mình.

Bốn là, phát huy tính tích cực, tự giác của học viên đào tạo Sĩ quan Chỉ huy Tham mưu Lục quân cấp phân đội trong nâng cao năng lực NCKH

Đây là giải pháp đặc biệt quan trọng, quyết định lớn đến quá trình nâng cao năng lực NCKH của học viên. Cấp ủy, tổ chức đảng các cấp cần tập trung giáo dục nâng cao nhận thức, thái độ, động cơ phát triển năng lực NCKH đúng đắn cho học viên. Phải thường xuyên coi trọng giáo dục cho học viên nhận thức đúng đắn yêu cầu, nhiệm vụ NCKH. Làm cho học viên thấy được tầm quan trọng của NCKH đối với việc phát triển các phẩm chất, năng lực của học viên và kết quả thực hiện nhiệm vụ trong quá trình giáo dục, đào tạo cũng như trên cương vị công tác sau này. Phát huy tốt dân chủ, tôn trọng ý kiến của học viên về những vấn đề khoa học, kích thích tính tích cực của học viên trong hoạt động NCKH và phát triển năng lực NCKH. Có chính sách cụ thể, khuyến khích lợi ích vật chất, tinh thần đối với hoạt động NCKH của học viên.

Thực chất của việc khuyến khích lợi ích vật chất, tinh thần đối với hoạt động NCKH là sự giải quyết mối quan hệ giữa cống hiến và hưởng thụ, giữa đào tạo và sử dụng con người, vạch ra mục tiêu hoạt động cho họ, tạo ra động lực cho tính tích cực của mỗi học viên. Thực hiện chính sách khuyến khích lợi ích vật chất, tinh thần đối với hoạt động NCKH của học viên, vấn đề có ý nghĩa quan trọng hàng đầu là phải làm tốt công tác thông tin, tuyên truyền biểu dương khen thưởng những học viên có thành tích trong hoạt động NCKH. Một bài viết hay, một giải pháp tốt nếu chỉ nằm trong sách vở tài liệu sẽ ít người biết đến và tác dụng giáo dục sẽ không cao. Chính thông qua hoạt động thông tin tuyên truyền không chỉ có tác dụng nêu gương sáng cho mọi người học tập, mà bản thân những học viên có thành tích họ cũng cảm thấy vinh dự, tự hào và nỗ lực phấn đấu nhiều hơn. Bên cạnh đó cần phải coi trọng xây dựng và tổ chức thực hiện tốt chính sách đãi ngộ, sử dụng theo hướng phát huy tính tích cực NCKH của học viên. Đồng thời phải xem kết quả NCKH của học viên là một tiêu chuẩn ưu tiên trong xem xét, đề bạt, phong quân hàm, phân công công tác sau khi học viên tốt nghiệp ra trường.

3. Kết luận

Nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học cho học viên đào tạo sĩ quan chỉ huy tham mưu lục quân cấp phân đội tại Trường Sĩ quan Lục quân 2 là một yêu cầu khách quan, có ý nghĩa quyết định đến việc hình thành tư duy sáng tạo và phương pháp làm việc khoa học của người chỉ huy trong tương lai. Vì vậy, việc chú trọng đầu tư đúng mức cho hoạt động NCKH tại Trường Sĩ quan Lục quân 2 hiện nay sẽ góp phần quan trọng vào công tác đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng tốt yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

[1]. Đảng bộ Trường SQLQ2 (2025). Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ Trường SQLQ2 lần thứ XVI, Lưu hành nội bộ, Đồng Nai.

[2]. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc khóa XIV, Tập I, II, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội.

[3]. Đảng ủy Trường SQLQ2 (2025), Nghị quyết lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ năm học 2025-2026, Đồng Nai.

[4]. Đảng ủy Trường SQLQ2 (2025). Quy chế lãnh đạo công tác nghiên cứu khoa học của Đảng ủy Trường SQLQ2, số 115/QC-ĐU, Đồng Nai

[5]. Trường SQLQ2 (2025). Quy chế giáo dục, đào tạo học viên quân sự của Trường SQLQ2, số 3899/QC-TSQ, Đồng Nai.

ENHANCING SCIENTIFIC RESEARCH CAPACITY FOR CADETS TRAINED AS PLATOON-LEVEL ARMY STAFF AND COMMAND OFFICERS AT ARMY OFFICER COLLEGE NO. 2 AT PRESENT

Nguyen Đuc Toai - Nguyen Ngoc Khoi

Army Officer College No. 2

Email: [email protected]

Abstract: Scientific research is one of the central political tasks of Army Officer College No. 2. Improving the scientific research capacity of cadets undergoing training as platoon-level Army Command and Staff Officers contributes to the development of creative thinking, as well as research skills and experience, thereby enabling them to successfully accomplish assigned tasks. To enhance the scientific research capacity of these cadets at Army Officer College No. 2, it is necessary to implement synchronously and effectively a comprehensive set of measures and solutions.

Keywords: Army Officer College No. 2; scientific researc; cadets.