BỒI DƯỠNG PHONG CÁCH LÀM VIỆC CHO ĐỘI NGŨ CÁN BỘ CHÍNH TRỊ QUÂN ĐỘI TRONG KỶ NGUYÊN SỐ HIỆN NAY

Trương Văn Thứ

Khoa Giáo dục Quốc phòng và An ninh - Đại học Bách khoa Hà Nội

[email protected]

Tóm tắt: Kỷ nguyên số đang tác động mạnh mẽ đến hoạt động lãnh đạo, quản lý và giáo dục trong Quân đội nhân dân Việt Nam, đặt ra yêu cầu mới đối với đội ngũ cán bộ chính trị. Việc bồi dưỡng phong cách làm việc theo hướng khoa học, dân chủ, sâu sát thực tiễn và thích ứng với môi trường số là yêu cầu cấp thiết nhằm nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác chính trị. Bài viết làm rõ những yêu cầu đối với phong cách làm việc của đội ngũ cán bộ chính trị quân đội trong kỷ nguyên số, đồng thời đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả bồi dưỡng trong giai đoạn hiện nay.

Từ khóa: Phong cách làm việc; cán bộ chính trị; quân đội; kỷ nguyên số; chuyển đổi số.

Nhận bài: 26/5/2026; Biên tập: 26/5/2026; Phản biện: 27/5/2026; Duyệt đăng: 31/5/2026.

1. Đặt vấn đề

Sự phát triển mạnh mẽ của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, cùng với quá trình chuyển đổi số quốc gia đang tạo ra những thay đổi căn bản trong phương thức tổ chức, quản lý và điều hành các hoạt động xã hội. Trong lĩnh vực quân sự, quốc phòng, chuyển đổi số không chỉ là xu thế tất yếu mà còn là động lực quan trọng thúc đẩy quá trình hiện đại hóa quân đội, nâng cao chất lượng lãnh đạo, chỉ huy và sức mạnh chiến đấu của lực lượng vũ trang.

Đội ngũ cán bộ chính trị quân đội là lực lượng trực tiếp tiến hành công tác đảng, công tác chính trị, giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị. Trong điều kiện môi trường thông tin số phát triển nhanh chóng, các luồng thông tin đa chiều, sự xuất hiện của trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và mạng xã hội đã tạo ra cả cơ hội và thách thức đối với hoạt động của đội ngũ cán bộ chính trị. Điều đó đòi hỏi cán bộ chính trị không chỉ có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức tốt mà còn phải xây dựng được phong cách làm việc khoa học, hiện đại, thích ứng với yêu cầu của thời đại số.

2. Yêu cầu đối với phong cách làm việc của đội ngũ cán bộ chính trị quân đội trong kỷ nguyên số

Đối với Quân đội nhân dân Việt Nam, quá trình chuyển đổi số, xây dựng quân đội hiện đại và yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong điều kiện mới đang đặt ra những yêu cầu ngày càng cao đối với đội ngũ cán bộ chính trị. Điều đó đòi hỏi phong cách làm việc của cán bộ chính trị phải không ngừng được đổi mới, hoàn thiện theo hướng khoa học, hiện đại, hiệu quả và thích ứng với môi trường số.

Trước hết, phong cách làm việc của đội ngũ cán bộ chính trị phải bảo đảm tính khoa học, chuyên nghiệp và dựa trên dữ liệu. Trong môi trường số, khối lượng thông tin phục vụ lãnh đạo, chỉ huy, quản lý và tiến hành công tác đảng, công tác chính trị ngày càng lớn, đa dạng và biến động nhanh chóng. Vì vậy, cán bộ chính trị không thể chỉ dựa vào kinh nghiệm cá nhân hoặc phương pháp quản lý truyền thống mà phải biết khai thác, xử lý và phân tích thông tin một cách khoa học để tham mưu, đề xuất và tổ chức thực hiện nhiệm vụ. Khả năng sử dụng dữ liệu, ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo và các nền tảng số trong quản lý bộ đội, giáo dục chính trị, nắm bắt tư tưởng trở thành một yêu cầu quan trọng đối với phong cách làm việc của cán bộ chính trị hiện nay.

Bên cạnh đó, phong cách làm việc phải bảo đảm tính chủ động, nhạy bén và khả năng thích ứng cao trước những biến động nhanh chóng của môi trường công nghệ và tình hình tư tưởng. Sự phát triển mạnh mẽ của internet, mạng xã hội và các nền tảng truyền thông số đã làm thay đổi phương thức tiếp nhận thông tin của cán bộ, chiến sĩ. Các quan điểm sai trái, thù địch, thông tin xấu độc được phát tán với tốc độ nhanh và phạm vi rộng hơn trước. Điều này đòi hỏi cán bộ chính trị phải có khả năng dự báo, phát hiện sớm các vấn đề tư tưởng nảy sinh; chủ động định hướng dư luận, đấu tranh phản bác các luận điệu xuyên tạc, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng. Tác phong làm việc chậm chạp, thiếu nhạy bén hoặc thụ động trong nắm bắt tình hình sẽ khó đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong điều kiện hiện nay.

Một yêu cầu quan trọng khác là phong cách làm việc phải thể hiện tính dân chủ, gần gũi, sâu sát cơ sở và tăng cường tương tác với cán bộ, chiến sĩ. Mặc dù công nghệ số tạo điều kiện thuận lợi cho việc quản lý và trao đổi thông tin từ xa, song công tác đảng, công tác chính trị vẫn là hoạt động đặc thù gắn liền với con người. Vì vậy, cán bộ chính trị cần kết hợp hài hòa giữa ứng dụng công nghệ số với việc duy trì tác phong sâu sát đơn vị, thường xuyên gặp gỡ, đối thoại, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của bộ đội. Phong cách làm việc dân chủ, tôn trọng tập thể, phát huy trí tuệ của cán bộ, chiến sĩ sẽ góp phần nâng cao chất lượng lãnh đạo, quản lý và xây dựng sự đoàn kết, thống nhất trong đơn vị.

Đồng thời, phong cách làm việc của cán bộ chính trị phải bảo đảm tính gương mẫu, chuẩn mực và trách nhiệm cao trong môi trường số. Hiện nay, mỗi cán bộ không chỉ là người trực tiếp tiến hành công tác tư tưởng mà còn là chủ thể tham gia không gian mạng. Những hành vi, phát ngôn, cách thức sử dụng mạng xã hội của cán bộ chính trị có ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín cá nhân, hình ảnh đơn vị và Quân đội. Vì vậy, cán bộ chính trị phải thực sự gương mẫu trong chấp hành pháp luật, kỷ luật quân đội, quy định về bảo mật thông tin và văn hóa ứng xử trên môi trường số; đồng thời chủ động lan tỏa những giá trị tích cực, củng cố niềm tin và định hướng nhận thức đúng đắn cho cán bộ, chiến sĩ.

Ngoài ra, phong cách làm việc của đội ngũ cán bộ chính trị cần gắn với tinh thần đổi mới sáng tạo và học tập suốt đời. Sự phát triển nhanh chóng của khoa học, công nghệ và yêu cầu xây dựng quân đội hiện đại đòi hỏi cán bộ chính trị phải liên tục cập nhật kiến thức mới, nâng cao trình độ lý luận, chuyên môn nghiệp vụ và năng lực số. Việc chủ động nghiên cứu, ứng dụng những thành tựu của chuyển đổi số vào công tác giáo dục chính trị, tuyên truyền, quản lý tư tưởng và xây dựng đơn vị trở thành biểu hiện quan trọng của phong cách làm việc hiện đại. Đây cũng là cơ sở để nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác đảng, công tác chính trị trong điều kiện mới.

3. Một số giải pháp bồi dưỡng phong cách làm việc cho đội ngũ cán bộ chính trị quân đội trong kỷ nguyên số

Những năm qua, các cơ quan, đơn vị trong toàn quân đã quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo công tác xây dựng đội ngũ cán bộ chính trị. Nội dung bồi dưỡng phong cách làm việc được lồng ghép trong các chương trình đào tạo, bồi dưỡng cán bộ; thông qua thực tiễn công tác, sinh hoạt đảng và các hoạt động giáo dục chính trị.

Nhờ đó, đa số cán bộ chính trị có bản lĩnh chính trị vững vàng, phương pháp công tác khoa học, tác phong sâu sát cơ sở, gắn bó với bộ đội và hoàn thành tốt chức trách, nhiệm vụ được giao. Nhiều cán bộ đã chủ động ứng dụng công nghệ thông tin, sử dụng các nền tảng số trong quản lý, giáo dục và tuyên truyền, góp phần nâng cao hiệu quả công tác đảng, công tác chính trị.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy công tác bồi dưỡng phong cách làm việc vẫn còn một số hạn chế. Một bộ phận cán bộ chính trị chưa theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ số; kỹ năng khai thác dữ liệu, sử dụng các công cụ số còn hạn chế. Một số cán bộ vẫn duy trì lối làm việc theo kinh nghiệm, chưa thực sự đổi mới tư duy và phương pháp công tác. Nội dung, hình thức bồi dưỡng ở một số đơn vị còn chậm đổi mới, chưa gắn chặt với yêu cầu chuyển đổi số và thực tiễn hoạt động của quân đội hiện nay.

Thứ nhất, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các chủ thể về bồi dưỡng phong cách làm việc cho đội ngũ cán bộ chính trị quân đội trong kỷ nguyên số.

Đây là giải pháp có ý nghĩa nền tảng, quyết định chất lượng và hiệu quả của quá trình bồi dưỡng phong cách làm việc cho đội ngũ cán bộ chính trị quân đội hiện nay. Theo đó, các cấp ủy, tổ chức đảng cần quán triệt sâu sắc quan điểm của Đảng, Quân ủy Trung ương về xây dựng đội ngũ cán bộ quân đội trong thời kỳ mới; nhận thức rõ những tác động của chuyển đổi số đối với hoạt động công tác đảng, công tác chính trị và yêu cầu đổi mới phong cách làm việc của đội ngũ cán bộ chính trị. Nội dung bồi dưỡng phong cách làm việc cần được đưa vào nghị quyết lãnh đạo, kế hoạch công tác hằng năm của cơ quan, đơn vị. Đồng thời, cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nhằm nâng cao nhận thức cho đội ngũ cán bộ chính trị về vai trò của phong cách làm việc khoa học, dân chủ, sâu sát cơ sở và thích ứng với môi trường số đối với chất lượng thực hiện chức trách, nhiệm vụ.

Thứ hai, đổi mới nội dung, chương trình và phương pháp bồi dưỡng theo hướng hiện đại, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số.

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, nội dung bồi dưỡng phong cách làm việc cho cán bộ chính trị cần được cập nhật toàn diện theo hướng kết hợp giữa các giá trị truyền thống của công tác đảng, công tác chính trị với những yêu cầu mới của môi trường số. Bên cạnh việc bồi dưỡng tác phong công tác dân chủ, khoa học, sâu sát quần chúng theo tư tưởng Hồ Chí Minh, cần chú trọng trang bị kiến thức về chuyển đổi số, quản trị dữ liệu, an toàn thông tin, kỹ năng sử dụng các nền tảng số và kỹ năng đấu tranh trên không gian mạng.

Phương pháp bồi dưỡng cần khắc phục tình trạng truyền thụ lý thuyết một chiều, tăng cường các hình thức học tập tích cực như thảo luận tình huống, diễn tập xử lý các vấn đề tư tưởng nảy sinh trên mạng xã hội, tọa đàm, trao đổi kinh nghiệm và học tập qua thực tiễn đơn vị. Việc gắn nội dung bồi dưỡng với những vấn đề cụ thể đang đặt ra trong công tác quản lý bộ đội, giáo dục chính trị và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng sẽ giúp cán bộ chính trị nâng cao năng lực vận dụng kiến thức vào thực tiễn công tác.

Thứ ba, phát huy vai trò tự học, tự rèn luyện và tự bồi dưỡng của đội ngũ cán bộ chính trị.

Trong điều kiện khoa học công nghệ phát triển nhanh chóng, quá trình đào tạo, bồi dưỡng tập trung không thể đáp ứng đầy đủ nhu cầu cập nhật tri thức mới. Vì vậy, tự học và tự bồi dưỡng trở thành yêu cầu tất yếu đối với mỗi cán bộ chính trị.

Mỗi cán bộ cần xây dựng động cơ, thái độ học tập đúng đắn, coi việc học tập thường xuyên là trách nhiệm và nhu cầu tự thân để hoàn thiện phẩm chất, năng lực công tác. Chủ động nghiên cứu các văn bản mới của Đảng, Nhà nước, Quân đội; cập nhật kiến thức về công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, kỹ năng khai thác và xử lý thông tin trên môi trường mạng. Đồng thời, tích cực rèn luyện tác phong làm việc khoa học, kỹ năng giao tiếp, đối thoại, thuyết phục và nắm bắt tư tưởng bộ đội. Thông qua quá trình tự học, tự nghiên cứu và tự đánh giá, mỗi cán bộ chính trị sẽ từng bước hình thành phong cách làm việc hiện đại, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong điều kiện mới.

Thứ tư, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong công tác bồi dưỡng và rèn luyện phong cách làm việc.

Đây là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả, chất lượng và khả năng tiếp cận của hoạt động bồi dưỡng trong kỷ nguyên số. Các học viện, nhà trường và đơn vị quân đội cần tiếp tục đầu tư xây dựng hạ tầng số, phát triển hệ thống học liệu điện tử, thư viện số, ngân hàng dữ liệu dùng chung và các nền tảng đào tạo trực tuyến phục vụ công tác bồi dưỡng cán bộ.

Bên cạnh đó, cần khai thác hiệu quả các phần mềm quản lý học tập, hệ thống hội nghị truyền hình, lớp học trực tuyến và các ứng dụng trí tuệ nhân tạo hỗ trợ giảng dạy, nghiên cứu và quản lý. Thông qua môi trường số, cán bộ chính trị có thể tiếp cận nguồn tri thức phong phú, trao đổi kinh nghiệm với các chuyên gia, nhà khoa học và đồng nghiệp ở nhiều đơn vị khác nhau. Tuy nhiên, quá trình ứng dụng công nghệ số phải bảo đảm đúng quy định về bảo mật quân sự, an toàn thông tin và an ninh mạng.

Thứ năm, gắn bồi dưỡng phong cách làm việc với quá trình đánh giá, sử dụng và xây dựng đội ngũ cán bộ.

Hiệu quả bồi dưỡng phong cách làm việc chỉ thực sự bền vững khi được kiểm nghiệm thông qua hoạt động thực tiễn và trở thành một tiêu chí quan trọng trong công tác cán bộ. Vì vậy, các cơ quan, đơn vị cần đưa nội dung về phong cách làm việc vào tiêu chuẩn đánh giá, nhận xét cán bộ hằng năm; coi đây là một trong những căn cứ quan trọng để quy hoạch, bổ nhiệm, luân chuyển và sử dụng cán bộ.

Thông qua thực tiễn công tác, cấp ủy, chỉ huy các cấp cần thường xuyên theo dõi, kiểm tra, đánh giá việc vận dụng phong cách làm việc của cán bộ chính trị; kịp thời phát hiện những hạn chế, bất cập để có biện pháp chấn chỉnh, bồi dưỡng bổ sung. Đồng thời, cần chú trọng xây dựng và nhân rộng các điển hình tiên tiến về đổi mới phong cách làm việc, ứng dụng hiệu quả công nghệ số trong công tác đảng, công tác chính trị. Qua đó tạo động lực để đội ngũ cán bộ chính trị không ngừng học tập, rèn luyện và hoàn thiện bản thân, đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại trong kỷ nguyên số.

4. Kết luận

Bồi dưỡng phong cách làm việc cho đội ngũ cán bộ chính trị quân đội trong kỷ nguyên số là nhiệm vụ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, phương pháp công tác khoa học và năng lực thích ứng với môi trường số. Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ hiện nay, việc thực hiện đồng bộ các giải pháp từ nâng cao nhận thức, đổi mới nội dung, phương pháp bồi dưỡng đến phát huy vai trò tự học và ứng dụng công nghệ số sẽ góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ chính trị, đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại.

Tài liệu tham khảo

[1]. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2026.

[2]. Quân ủy Trung ương, Nghị quyết số 290-NQ/QUTW ngày 07/01/2026 về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo trong Quân đội.

[3]. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011.

[4]. Bộ Quốc phòng, Nghị quyết số 3488-NQ/QUTW, ngày 29/01/2025 của Quân ủy Trung ương về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong Quân đội.

[5].Thủ tướng Chính phủ, Quyết định 749/QĐ-TTg năm 2020 về phê duyệt Chương trình Chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030.

[6]. Nguyễn Văn Thưởng, Công tác chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ chính trị trong quân đội thể hiện qua cuốn sách “Một số vấn đề về đường lối quân sự, chiến lược quốc phòng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa thời kỳ mới” của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, Tạp chí Cộng sản điện tử, ngày 18/12/2023.

FOSTERING WORKING STYLE FOR MILITARY POLITICAL CADRES IN THE DIGITAL ERA

Truong Van Thu
Faculty of National Defense and Security Education - Hanoi University of Science and Technology

Abstract: The digital era is profoundly transforming leadership, management, and educational activities within the Vietnam People's Army, creating new requirements for military political cadres. Fostering a scientific, democratic, practical, and digitally adaptive working style has become an urgent necessity to improve the quality of party and political work. This article clarifies the requirements for the working style of military political cadres in the digital era and proposes several solutions to enhance the effectiveness of fostering such a working style in the current period.

Keywords: Working style; political cadres; military; digital era; digital transformation.